Mitoloji ve Din - Çıkmış Sorular

Ünite 1

Dağ ve Tepe Kültü

  1. Grek mitolojisi hakkında bilgi edindiğimiz ve adeta tanrısal varlıkların kataloğu olarak kabul edilen destan yazarı hangisidir?
    • Cevap A-) Hesiodos
    • B-) Herodot
    • C-) Teokritos
    • D-) Kallimakhos
    • E-) Apuleius

    Açıklama: Dağ ve tepeler, Türk ve Paganist inanç sistemlerinde kutsal mekanlar olarak kabul edilmiştir (Ünite 1). Anadolu’daki yaygın inançta, yüksek yerler kutsal addedilir ve bu nedenle dağ başlarında yatır veya türbe tarzı mekanlar inşa edilmiştir. Bu durum, D şıkkındaki ifadenin yanlış olduğunu gösterir.

Destan Türleri

  1. Aşağıdakilerden hangisi Sümerlerin iki yüzlü tanrısı olup kültü Roma’ya kadar girmiştir? (2 kez soruldu)
    • A-) Ningirsu
    • B-) Anzu
    • Cevap C-) Usumi
    • D-) Enlil
    • E-) Enkidu

    Açıklama: Ünite 1’de destan türleri açıklanırken, doğal destanlar şöyle tanımlanır: “Doğal destanlar yazarı belli olmayan eski çağlarda yaşanmış olayları konu alan sözlü destan türüdür.” Bu tanım soruda istenen özelliği karşılamaktadır.

Destan türleri

  1. Sumer inancında Uruk şehrinin koruyucu tanrısı aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Ningirsu
    • Cevap B-) İnanna
    • C-) Sin
    • D-) Ninşubur
    • E-) Ningişzida

    Açıklama: Ünite 1, Sayfa 2’de Destanlar genellikle iki alt başlıkta ifade edilirken, birinci madde “Doğal destanlar yazarı belli olmayan eski çağlarda yaşanmış olayları konu alan sözlü destan türüdür.” olarak tanımlanmıştır.

Din Kavramı

  1. İlluyanka efsanesinde adı geçen İlluyanka hangi hayvandır?
    • A-) Kartal
    • B-) Baykuş
    • Cevap C-) Yılan / Ejderha
    • D-) Aslan / Kaplan
    • E-) At

    Açıklama: Unit 1, “Din” başlığı altında “Arapça kökenli olan din kelimesi ‘yol, hüküm, benimsemek, kabul etmek, ikrar etmek’ anlamlarına gelmektedir” bilgisi yer almaktadır.

Din Kavramının Kökeni

  1. Cayinizmin kurucusu Mahavira’nın verdiği vaazlar başlangıçta sözlü olarak anlatılırken MS 500’lerde Vallabhi konsilinde 45 bölümden oluşan Kutsal Kitapları tamamlanmıştır. Cayinizm’in Kutsal Kitaplarının ismi nedir?
    • A-) Upanişadlar
    • B-) Puranalar
    • C-) Adi Grant
    • D-) Vedalar
    • Cevap E-) Agama ve Sidhantalar

    Açıklama: Ünite 1’deki ‘Kavramlar ve Tanımlar’ bölümünde açıklandığı gibi, Arapça kökenli olan ‘Din’ kelimesi, ‘yol, hüküm, benimsemek, kabul etmek, ikrar etmek’ gibi anlamlara gelmektedir ve çoğu zaman inanç kelimesi yerine kullanılmıştır.

Din Tanımı

  1. Budist inananlar topluluğunun tümünü ifade etmek için kullanılan ifade aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Pitaka
    • B-) Darma
    • C-) Vinaya
    • Cevap D-) Sanga
    • E-) Sutta

    Açıklama: Ünite 1’deki “Din” başlığı altında, dinin tanımı şu şekildedir: “Din ile ilgili birçok tanımlama yapılmıştır. Bu tanımlamalara göre din, insanlara bir hayat tarzı sunan, onları belli bir dünya görüşü içinde toplayan, yaratıcıya isteyerek bağlanma, birtakım şeyleri duyma, onlara inanma ve onlara uygun iradi faaliyette bulunma olgusudur.” Bu ifade, sorudaki tanımı birebir karşılamaktadır.

Durkheim ve din sosyolojisi

  1. Toplumu yönetme hakkı Antik Yunan mitlerinde hangi tanrıya aittir? A) Prometheus B) Ephimetheus C) Agomemnon D) Zeus E) Atreus
    • A-) Prometheus
    • B-) Ephimetheus
    • C-) Agomemnon
    • Cevap D-) Zeus
    • E-) Atreus

    Açıklama: Ünite 1, Din başlığı altında, Fransız sosyolog Emile Durkheim’e atıf yapılarak dinin sosyal bir olgu olduğu ve toplumları bir araya toplayan en kaynaştırıcı unsur olduğu belirtilir: “Sosyolojik teorisyenlerden Emile Durkheim’e göre ‘Din, sosyal bir olgudur.’”

Kam tanımı ve rolü

  1. Türk kültüründe ölmüş veya yaşlı büyüklere saygı esası alan kült nedir? A) Gök Tanrı Kültü B) Doğa Gösteri Kültü C) Atalar Kültü D) Toprak Kültü E) Tabiat Kültü
    • A-) Gök Tanrı Kültü
    • B-) Doğa Gösteri Kültü
    • Cevap C-) Atalar Kültü
    • D-) Toprak Kültü
    • E-) Tabiat Kültü

    Açıklama: Ünite 1, Kavramlar ve Tanımlar bölümündeki Kam başlığı, bahsedilen tanımı içermektedir: “Türk, Altay ve Moğol halk kültüründe büyücü din adamı olarak adlandırılır… kötü ruhlarla şeytanla arasındaki mücadeleye müdahale etmekti.”

Kozmogoni tanımı

  1. Hititlere Hurrililer aracılığı ile geçmiş olan Ullikummi efsanesi hangi eskiçağ ulusu tarafından Yunan kültürüne girmiştir? A) Marduk B) Lidyalılar C) Fenikeliler D) Hattiler E) Urartular
    • A-) Marduk
    • B-) Lidyalılar
    • Cevap C-) Fenikeliler
    • D-) Hattiler
    • E-) Urartular

    Açıklama: Ünite 1, Mit-Mitoloji başlığının devamında, Ünite 2’nin başlangıcında Mitler konusu işlenirken: “Genel ifadesi ile kozmogoni, Evren + doğum demektir” tanımı yapılmaktadır. Bu terim, evrenin ve tabiatın doğuşu ve yaratılışı ile ilgili mitleri kapsar.

Masal Özellikleri

  1. Aşağıda Mitlerin en önemli kaynağını oluşturan Homeros’un İlyada ve Odyseia adlı eserleri hangi yüzyıla aittir?
    • A-) MÖ 10-9
    • B-) MÖ 9-8
    • Cevap C-) MÖ 8-7
    • D-) MÖ 7-6
    • E-) MÖ 6-5

    Açıklama: Ünite 1, ‘Masal’ bölümünde, ‘Konu bakımından masallar daha çok din dışı konuları içermektedir’ ifadesi yer almaktadır. Dolayısıyla, masalların çoğunlukla dini konuları içerdiği (B şıkkı) bilgisi yanlıştır. Diğer şıklar (Abartı unsurları, geniş coğrafyaya hitap etme, kültür çevresiyle sınırlı kalmama) masalın özellikleridir.

Mit Konuları

  1. Aşağıdakilerden hangisi Hitit mitolojisinde Ay Tanrısıdır?
    • Cevap A-) Kaşku
    • B-) Alalu
    • C-) Anu
    • D-) EA
    • E-) Hepat

    Açıklama: Ünite 1’de mit konuları anlatılırken, sorgulamanın mitoloji ve kozmogoni bağlamında ele alındığı belirtilir ve “Genel ifadesi ile kozmogoni, Evren + doğum demektir” şeklinde tanımlanır. Kozmogoni, evrenin ve doğanın yaratılışını konu alır.

Mitos kelimesinin kökeni

  1. Aşağıdakilerden hangisi Uzakdoğu dinlerinden biri değildir? A) Hinduizm B) Budizm C) Yahudilik D) Taoizm E) Konfüçyanizm
    • A-) Hinduizm
    • B-) Budizm
    • Cevap C-) Yahudilik
    • D-) Taoizm
    • E-) Konfüçyanizm

    Açıklama: Ünite 1, Mit-Mitoloji başlığı altında, mit kelimesinin kökeni açıklanmıştır: “Kelime olarak mit, Yunancadaki ‘Mythos’ kelimesinden gelmektedir. Mythos, söylenen veya duyulan söz, masal, öykü, efsane anlamlarını taşımaktadır.” Mitos, bu Yunanca kelimeden türemiştir.

Totem/Ongun Tanımı

  1. Aşağıdakilerden hangisinde vahye dayanan (kitabi dinler) dinler bir arada verilmiştir? (3 kez soruldu)
    • A-) Budizm-Hinduizm-Hristiyanlık
    • B-) Yahudilik-Budizm-Hinduizm
    • Cevap C-) Yahudilik- Hristiyanlık- İslamiyet
    • D-) Hinduizm- Hristiyanlık- İslamiyet
    • E-) Budizm-İslamiyet-Taoizm

    Açıklama: Ünite 1’deki “Totem/Ongun” başlığı altında bu kavram şu şekilde tanımlanmaktadır: “Geçmiş toplumlarda kutsallık atfedilen ve insanların onlardan türediği kabul edilen hayvan, ağaç, rüzgâr gibi tabiat unsurlarına dayandırılan kutsiyet unsurlarına totem veya ongun adı verilmiştir.”

Totem/Ongun tanımı

  1. Grek mitolojisi hakkında bilgi edindiğimiz en önemli kaynak kişi kimdir? A) Platon B) Pindaros C) Homeros D) Lukianos E) Sappho
    • A-) Platon
    • B-) Pindaros
    • Cevap C-) Homeros
    • D-) Lukianos
    • E-) Sappho

    Açıklama: Ünite 1, Totem/Ongun başlığı altında, totem kavramı şu şekilde tanımlanmıştır: “Geçmiş toplumlarda kutsallık atfedilen ve insanların onlardan türediği kabul edilen hayvan, ağaç, rüzgâr gibi tabiat unsurlarına dayandırılan kutsiyet unsurlarına totem veya ongun adı verilmiştir.”

Vahye Dayalı Dinler

  1. Geçmiş toplumlarda kutsallık atfedilen ve insanların onlardan türediği kabul edilen hayvan, ağaç, rüzgar gibi tabiat unsurlarına dayandırılan kutsuyet unsurlarına …….. adı verilmiştir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar? (2 kez soruldu)
    • A-) Kam
    • Cevap B-) Ongun
    • C-) Demon
    • D-) Karakam
    • E-) Animizm

    Açıklama: Ünite 1, ‘Din’ başlığı altında vahye dayanan veya ‘kitabi dinler’ olarak ifade edilen dinlerin Yahudilik, Hristiyanlık ve İslamiyet olduğu açıkça belirtilmiştir. Bu üç din, ilahi kökenli ve kutsal kitaba sahip olmalarıyla bu kategoriye girer.

Ünite 2

Din Tanımı

  1. Eski Hitit Dönemine tarihlendirilen Kaybolan Tanrı Efsanelerinde, kaybolan tanrıların aranmasını isteyen ve Tüm Tanrıların Annesi ya da Büyükanne unvanına sahip tanrıça aşağıdakilerden hangisidir? (3 kez soruldu)
    • Cevap A-) Hannahanna
    • B-) Hapantaliia
    • C-) Hedammu
    • D-) İmpaluri
    • E-) Kamruşepa

    Açıklama: Ünite 2, ‘Din, Dinler ve Dini Düşünce’ bölümünde, Rudolf Otto’nun dini ‘korkutucu, büyüleyici sır’ olarak tarif ettiği belirtilmiştir. Otto’nun dini anlayışı, ‘kutsalın’ (numinous) insan üzerindeki duygusal ve mistik deneyimine (tecrübesine) odaklanır. Bu nedenle, ‘Din, kutsalın tecrübesidir’ ifadesi Rudolf Otto’ya aittir.

Dinin Ortak Özellikleri

  1. Günümüzde batı duvarı kalıntılarına Ağlama Duvarı denilen Süleyman Mabedi (Bet-Hamikdaş) aşağıdaki şehirlerin hangisinde inşa edilmiştir? (2 kez soruldu)
    • A-) Medine
    • Cevap B-) Kudüs
    • C-) Halep
    • D-) Mekke
    • E-) Şam

    Açıklama: Dinler, inanç, ibadet, duygu ve etki boyutu gibi çeşitli ortak özelliklere sahip olsalar da, Tanrı anlayışı konusunda farklılıklar gösterir. Ünite 2’de dinlerin ‘tek tanrılı-tevhide dayalı-, çok tanrılı- putperest-‘ şeklinde tasnif edilebileceği belirtilmiştir. Dolayısıyla ‘çok tanrılı olması’, bütün dinlerin ortak bir özelliği değildir, zira İslamiyet gibi tek tanrılı dinler de mevcuttur.

Dinin Sosyolojik Tanımı

  1. Theogonia adlı eserde evrenin yaratılışında sayılan ilk üç öge nedir?
    • A-) Kottos-Briareus-Gyes
    • B-) Pelops-Fraksinus-Nymphe
    • Cevap C-) Khaos-Gaia-Eros
    • D-) Okeanos-Krios-Rheia
    • E-) Nyx-Erebos-Hemera

    Açıklama: Ünite 2’deki ‘Din, Dinler ve Dini Düşünce’ başlığı altında açıkça belirtildiği üzere, dinin bu tanımı, insan motivasyonlarını ve ruh halini semboller sistemiyle ilişkilendiren Amerikalı antropolog Clifford Geertz’e aittir.

Mit Tanımı

  1. Hitit mitolojisinde ana tanrıçanın adı nedir?
    • Cevap A-) Kubaba
    • B-) Telipinu
    • C-) Upelluri
    • D-) Hapantaliia
    • E-) Lama

    Açıklama: Ünite 2, ‘Mit-Mitoloji’ bölümünde mitin tanımı şu şekilde verilmiştir: ‘Mit, çok tanrılı bir dinin tanrıları, doğal ve insani olaylar üzerine anlatılan öykü/efsane, mitoloji de bu efsanelerin bir araya getirilmesidir.’ Bu tanım, A seçeneği ile birebir uyumludur ve mitin politeist inançlarla ilişkisini vurgular.

Mitik ve İlahi Din Farkı

  1. Yunan dilinde söylenen ve duyulan söze, yani anlatıla gelen masal, öykü ve efsanelere genel olarak ne ad verilir? (2 kez soruldu)
    • A-) Tragedia
    • B-) Analogos
    • C-) Logos
    • D-) Epos
    • Cevap E-) Mitos

    Açıklama: Mitik inançlar (Ünite 2) genellikle insanın evrendeki yerini anlamlandırma, hayatı, olayları ve geleceği yorumlama çabasına dayanır (‘insani ilgi, ihtiyaç, soru, sorun…’). İlahi dinler (Ünite 8) ise evrensel mesajları, tek Tanrı’nın (Allah) buyrukları, rızası ve iradesi üzerine kurar. Mitik sistemler, insanın çevresi ve ihtiyaçları odaklı (insan merkezli) açıklamalar sunarken; ilahi dinler, tek ve yüce bir yaratıcının emirlerine ve otoritesine (tanrı merkezli) odaklanır.

Mitoloji Terimleri

  1. Hitit mitolojisinde, bir arslan üzerinde kanatlı kadın formunda betimlenmiş tanrıçanın adı nedir? (2 kez soruldu)
    • A-) Telipinu
    • Cevap B-) Şauşga
    • C-) Ullikumi
    • D-) Lama
    • E-) Kuababa

    Açıklama: Grekçe kökenli terimlerden ‘Theos’, Tanrı anlamına gelmektedir ve genellikle Teoloji (Tanrı bilgisi) alanıyla ilişkilidir. Yıldız bilgisi ise Astronomi veya Astroloji (Astron) ile ilgilidir. Mitoloji, Din ve Toplum İlişkisi ünitesindeki temel kavramlar dikkate alındığında, Theos’un Yıldız bilgisi olarak tanımlanması yanlıştır.

İnsan ve Sosyal Varlık

  1. Türk kültüründe, çok yükseklerde uçan, ayakları değmeyen “Devlet kuşu” olarak tanınan, başına konduğu veya gölgesinin düştüğü kişiye mutluluk ve talih getireceğine inanıldığı için “Talih Kuşu” olarak da anılan kuş aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • Cevap A-) Hüma
    • B-) Baykuş
    • C-) Kartal
    • D-) Güvercin
    • E-) Turna

    Açıklama: Ünite 2’deki ‘Toplum ve Toplumsallık’ başlığı altında belirtildiği üzere, ‘İnsan politikon zoon’dur; yani siyasal-sosyal bir varlıktır. O’na göre, ‘yalnız yaşayan ya Tanrıdır, ya da hayvandır’’ sözleri Antik Yunan filozofu Aristo’ya (Aristoteles) aittir. Bu ifade, insanın doğası gereği toplumsal bir yaşam sürmeye mecbur olduğunu vurgular.

Ünite 3

Dağ Kültü

  1. Türk mitolojisinde, gökte yaşayan Ülgen’in elçisi olan, Ülgen’in isteklerini ileten ve kurbanları ona getiren aşağıdakilerde hangisidir?
    • Cevap A-) Utkuuçi
    • B-) Darhan
    • C-) Ereke
    • D-) Toybodım
    • E-) Suyla

    Açıklama: Ünite 3’teki “Dağ ve Tepe Kültü” başlığı, dağların coğrafyanın yüksek noktalarını teşkil etmeleri sebebiyle kutsal mekanlar olarak algılandığını belirtmektedir. Dağlar, Gök Tanrı’ya yakın olması sebebiyle kutsaldır ve gizemli yerler, kahramanların inziva veya saklanma mekanları olarak kabul edilmiştir.

Hapantaliia Tanrısı

  1. Mezopotamya’da, “yıldırım, savaş ve av” tanrısı olup Sumerce “evrenin beyi” anlamına gelen tanrı kimdir?
    • A-) Enlil
    • B-) Anu
    • C-) Usumi
    • D-) Ningişzida
    • Cevap E-) Ninurta

    Açıklama: Hitit Mitolojisi bölümünde listelenen tanrılardan Hapantaliia, Hatti kökenli bir tanrı olarak tanımlanır ve aynı zamanda Güneş Tanrısı’nın çobanı rolünü üstlenir.

Hitit Efsaneleri

  1. Hitit mitolojisinde, eski tabletlerin muhafızı olan ve iki yüzlü olarak omuzlarından fışkıran sularla oluşmuş bir nehir ile betimlenen tanrı hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Hannahanna
    • B-) Aranzah
    • C-) Şauşga
    • D-) İmpaluri
    • Cevap E-) Ea

    Açıklama: Ünite 3’teki “İlluyanka Efsanesi” başlığı altında şu ifade geçmektedir: “Hatti (Anadolu) kökenli mitlerin en önemlilerinden biri yılan/ejderha İlluyanka efsanesidir.” İlluyanka, Fırtına Tanrısı Teşup ile savaşan yılan veya ejderha biçimli bir varlıktır.

Hitit Masal Kahramanları

  1. Altay Türklerinin mitlerinde Gök Tanrı’nın oğlu ve gökyüzünün hakimi, iyilik ve merhamet tanrısına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Ülgen
    • B-) Kut
    • C-) Kayra Han
    • D-) Suyla
    • E-) Kızagan

    Açıklama: Ünite 3, ‘Masallar’ bölümünde Hurrice kökenli ‘Gurparanzah masalı’ndan bahsedilmektedir. Bu masalın kahramanı Gurparanzah’ın okçuluk yarışmasında altmış kral ve yetmiş kahramanı yenerek yiğitliğini kanıtladığı bilinmektedir.

Hitit Mitolojisi Kaynakları

  1. Kötü ruhlarla irtibat halindeki şaman nasıl adlandırılmıştır?
    • A-) Kut
    • B-) Aktoyun
    • C-) Akkam
    • Cevap D-) Karakam
    • E-) Kamrak

    Açıklama: Ünite 3, ‘Giriş’ ve ‘Hitit Efsanelerinin İçeriği’ bölümlerinde, Hitit mitolojisinin temel kaynaklarının Mezopotamya (Sumer, Akad/Babil), Anadolu (Hatti) ve Hurri kökenli efsanelerden oluştuğu açıkça belirtilmiştir. Persler (İran) ise bu mitolojik metinler arasında kaynak olarak geçmemektedir.

Hitit Tanrıları

  1. Yunan dilinde belli bir düzen ve ölçüye göre söylenen, okunan sanatlı, ustaca söylenmiş söze ne ad verilir?
    • A-) Logos
    • B-) Diyalektik
    • C-) Mitos
    • Cevap D-) Epos
    • E-) Dram

    Açıklama: Ünite 3’teki “Hitit Mitolojisinin Başlıca Tanrı ve Tanrıçaları” listesinde “Aranzah (Dicle Nehri)” tanımı şöyledir: “Anu ve Kumarbi’nin çocuğu, Fırtına Tanrısı ve Taşmişu’nun erkek kardeşidir.”

  2. Yahudilerin 39 metinin bulunduğu kutsal kitabına ——– adı verilir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar? (2 kez soruldu)
    • A-) Zebur
    • Cevap B-) Tanah
    • C-) Yeni Ahit
    • D-) Tevrat
    • E-) Tora

    Açıklama: Ünite 3, “Hitit Mitolojisinin Başlıca Tanrı ve Tanrıçaları” listesinde “Ea” tanrısı şu şekilde tanımlanmıştır: “Eski tabletlerin muhafızı olan ve ikiyüzlü olarak omuzlarından fışkıran sularla oluşmuş bir nehir İle betimlenmiştir. Eski Hitit Dönemi belgelerinde geçmemesine rağmen MÖ 14. Yüzyıl siyasi antlaşmalarında görülür.”

Hitit Tanrıları ve Soyları

  1. ‘Yasalar her şeyin kralıdır’ diyen düşünür kimdir? (2 kez soruldu)
    • A-) Sofokles
    • Cevap B-) Pindaros
    • C-) Homeros
    • D-) Atreus
    • E-) Protagoras

    Açıklama: Hitit Mitolojisi bölümünde listelenen tanrılardan Aştapi, Hurrice Savaş Tanrısı’nın adıdır ve Sümerce ZABABA, Hattice ise Wurunkatte (Ülkenin Kralı) olarak bilinir. Soru metninde geçen ‘Anu ve Kumarbi’nin çocuğu, Fırtına Tanrısı ve Taşmişu’nun erkek kardeşi’ tanımı ise Hitit Mitolojisi metninde Aranzah (Dicle Nehri) için kullanılmaktadır. Aştapi, bu tanrıların da yer aldığı Hurri-Hitit mitolojik pantheonunun önemli bir üyesidir.

Hitit Tanrıçaları

  1. “Yunan mitolojisindeki en önemli tanrılardan biridir. Son yapılan araştırmalarda Anadolu kökenli bir tanrı olduğu ortaya konmuştur. Asıl doğum yerinin Patara, yani Anadolu kıyıları (Lykia) olduğu belirtilmektedir. İliada’nın bazı bölümlerinde onun için Lykegenes sıfatı kullanılmaktadır. Bu sıfat bu tanrının Lykia bünyesi ile olan bağlantısını gösterir.” Yukarıdaki paragrafta hakkında bilgi verilen tanrı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Hephaistos
    • B-) Zeus
    • C-) Hades
    • D-) Hermes
    • Cevap E-) Apollon

    Açıklama: Ünite 3, ‘Hitit Mitolojisinin Başlıca Tanrı ve Tanrıçaları’ listesinde Hannahanna, ‘Eski Hitit Dönemine tarihlendirilen Kaybolan Tanrı Efsanelerinde, kaybolan tanrıların aranmasını isteyen ve Tüm Tanrıların Annesi ya da Büyükanne unvanına sahip tanrıça’ olarak tanımlanmıştır. Bu bilgi doğrudan soru metniyle örtüşmektedir.

  2. Yalnızca tanrılar konu edinilir. Zamanla ilaveler kazanmış ve zenginleşmiştir. Kutsal olduğu kadar seküler unsurları da içermektedir. Mitolojilere göre daha gerçekçi olabilecekleri kabul edilir. Yukarıdaki paragrafta aşağıdakilerden hangisi ile ilgili bilgi verilmiştir?
    • A-) Masal
    • B-) Mitos
    • C-) Din
    • D-) Tabu
    • Cevap E-) Efsane

    Açıklama: Hitit mitolojisindeki başlıca tanrılar listesinde adı geçen Kubaba, Anadolu kökenli bir tanrıça olup, Frigya ve Roma dönemlerinde büyük saygı gören Ana Tanrıça Kybele (Kybele) ile özdeşleştirilir. Bu, Hitit kültürünün Anadolu’daki yerel unsurlardan etkilendiğini gösteren önemli bir örnektir.

Hitit efsanelerinin izleri

  1. “Tanrının Birliği” ve “İnsanın kurtuluşuna önem verir. Kutsal metinleri “Adi Grant”dır. İbadet merkezleri Amritsar’daki Altın Tapınaktır. Yukarıda özellikleri belirtilen din hangisidir? A) Cayinizm B) Budizm C) Taoizm D) Şintoizm E) Sihizm
    • A-) Cayinizm
    • B-) Budizm
    • C-) Taoizm
    • D-) Şintoizm
    • Cevap E-) Sihizm

    Açıklama: Hitit efsaneleri genellikle ritüeller ve törenlerle ilişkilidir. Her ne kadar metinde tam olarak bu isimde bir efsane geçmese de, mitolojik anlatıların toplumsal pratiklere yansıması söz konusudur. Hitit mitolojisinde tanrılara adak adamak ve hediyeler sunmak yaygın bir ritüeldir (Ünite 3, s.1 Telipinu’nun Kayboluşu ve Ünite 5, s.1 Titanlar arası hediyeler). Bu durum, hediyeleşme geleneğinin kültürel izlerini göstermektedir.

Hitit tanrısı Lama

  1. Çin tarihi ve kültürünün MÖ 6. yüzyılda düzenlenmesi ile oluşan dindir. Yüce tanrı olarak “Tien” görülür. “Atalar Kültü” hakimdir. Kutsal metinleri “beş klasik” ve “dört kitap”tır. Sosyal İlişkiler ve Ahlaki esasların ağırlıklı olduğu bu din aşağıdakilerden hangisidir? A) Sihizm B) Budizm C) Şintoizm D) Taoizm E) Konfüçyanizm (2 kez soruldu)
    • A-) Sihizm
    • B-) Budizm
    • C-) Şintoizm
    • D-) Taoizm
    • Cevap E-) Konfüçyanizm

    Açıklama: Hitit mitolojisinde Lama (Lamma), koruyucu bir tanrıça olarak bilinir ve genellikle kırların, doğanın ve hayvanların tanrıçası olarak ilişkilendirilir. Lama’nın sembollerinden biri geyiktir. Ünite 3’teki Hitit Tanrı ve Tanrıçaları listesinde Lama’nın adı geçmektedir, bu da onun Hitit mitolojisi için önemli olduğunu gösterir.

Hitit tanrıçası Kubaba

  1. Sümer düşüncesinde evreni düzene koyan tanrı hangisidir? A) Adad B) İştar C) Enki D) Enlil E) Şamaş
    • A-) Adad
    • B-) İştar
    • C-) Enki
    • Cevap D-) Enlil
    • E-) Şamaş

    Açıklama: Hitit mitolojisindeki Kubaba, Karkamış şehrinin tanrıçasıdır ve daha sonra Batı Anadolu’da (Phryg ve Roma’da) Ana Tanrıça kültü olan Kybele ile özdeşleştirilmiştir. Ünite 3’te Hitit Tanrı ve Tanrıçaları listesinde adı geçmektedir.

Hitit tanrıçası Şauşga

  1. “Güneş Tanrısı, İnek ve Balıkçı” başlıklı efsane günümüze hangi kültürümüzün izini gösterir? A) İmece B) Çeyiz C) Selamlaşma D) Misafirperverlik E) Hediyeleşme
    • A-) İmece
    • B-) Çeyiz
    • C-) Selamlaşma
    • D-) Misafirperverlik
    • Cevap E-) Hediyeleşme

    Açıklama: Hitit mitolojisinde Şauşga, Hurri kökenli aşk, savaş ve şifa tanrıçasıdır. Şauşga, genellikle kanatlı bir kadın formunda ve kutsal hayvanı olan arslan üzerinde betimlenir. (Ünite 3’teki listede adı geçmektedir.)

Hurri Kökenli Masallar

  1. Mitik tanrı anlayışı aşağıdaki tanrı anlayışlarından hangisine girmektedir?
    • A-) Pozitivist
    • B-) Monist
    • C-) Düalist
    • Cevap D-) Politeist
    • E-) Evrimci

    Açıklama: Ünite 3, ‘Hurri Kökenli Mitler’ başlığı altında Kumarbi, Ullikummi Şarkısı ve Gümüş’ün Şarkısı’ndan bahsedilirken; ‘Masallar’ bölümünde ‘Appu ve İki Oğlu’ bir masal örneği olarak verilmiştir. Zalpa Şehri Öyküsü de (bir Hitit/Anadolu metni olmasına rağmen) genellikle Hurri etkileşimli masallar/öyküler kategorisinde yer alır. Bu bağlamda, Hitit edebiyatına Hurri kaynaklı olarak adapte edilen masallar arasında Appu ve İki Oğlu yer almaktadır. Zalpa Şehri Öyküsü - Appu ve İki Oğlu ikilisi, bu kategoriye dahil edilen masallardır.

Hurri Kökenli Mitler

  1. Budist inananlar topluluğunun tümünün anlatımı için kullanılan bir ifadedir. İslam’daki ümmet kavramı ile eşdeğerdir. Budizm’in iman ilkesi içerisinde de yerini bulmuştur. Budizm’deki bu kavram aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Pagoda
    • B-) Ahimsa
    • C-) Darma
    • D-) Yoga
    • Cevap E-) Sanga

    Açıklama: Ünite 3, ‘Ullikummi Şarkısı’ bölümünde bu efsanenin içeriği anlatılır: ‘Bu efsanenin devamı olan Hedammu ve Ullikummi Şarkısı’nda Fırtına Tanrısı Teşup’un, krallık tahtına oturması konu edilmektedir.’ Bu ifade, sorudaki bilgiyi tam olarak karşılamaktadır.

  2. Antik Yunandan, Roma mitolojisine ismi değişmeden geçen tanrı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Venus
    • B-) Zeus
    • Cevap C-) Apollon
    • D-) Mars
    • E-) Diana

    Açıklama: Hitit mitolojisinde, Ullikummi Şarkısı gibi Hurri kökenli mitlerde adı geçen Upelluri, yeryüzü ile gökyüzünü omuzlarında taşıyan tanrıdır. Bu özelliğiyle Yunan mitolojisindeki Atlas’a benzemektedir ve diğer tanrı isimleriyle birlikte Ünite 3’te listelenmiştir.

  3. Sumer destanlarında, Şamaş ile birlikte gökyüzünün koruyucu tanrısı sayılan ve bereketli yağmurları getirdiğine inanılan tanrı hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Lamassular
    • B-) Dumuzi
    • C-) İnanna
    • D-) Ningirsu
    • Cevap E-) Adad

    Açıklama: Ünite 3, Sayfa 1’deki “Ullikummi Şarkısı” başlığı altında, bu efsanenin “Fırtına Tanrısı Teşup’un, krallık tahtına oturmasının konu edildiği” belirtilmiştir. Ullikummi Şarkısı, Hurri kökenli mitlerden biridir ve Teşup’un krallık mücadelesini konu alır.

Kozmik Ağaç Kültü

  1. Sümerlerin aşk ve şarap tanrısı olup, mitlerde önemli rol oynayan tanrıça kimdir?
    • A-) İm/Adad
    • Cevap B-) İnanna / İştar
    • C-) Usumi
    • D-) Utu
    • E-) Ninşubur

    Açıklama: Ünite 3’te ‘Ağaç Kültü’ başlığı altında, ‘Kozmik ağaç’ın ‘Hayat ağacı’ da denildiği, köklerinin yer altına indiği ve dallarının zirveye yükseldiği belirtilmiştir. Türk mitolojisinde Kozmik Ağacın tepesinde kartal veya kuşlar bulunur, aslanlar değil. Aslanlar genellikle kutsal hayvan olarak yer alır (Örn. Hera’nın kutsal hayvanı arslan), ancak Kozmik Ağaç’ın tepesinde uyuyan iki aslan motifi bu kültün yaygın ögelerinden değildir, bu nedenle yanlıştır.

Ünite 4

Enlil kült merkezi

  1. Geçmiş toplumlarda kutsallık atfedilen ve insanların onlardan türediği kabul edilen hayvan, ağaç, rüzgar gibi tabiat unsurlarına dayandırılan kutsiyet unsurlarına ne denir? A) Kült B) Mit C) Destan D) Totem E) Masa/l
    • A-) Kült
    • B-) Mit
    • C-) Destan
    • Cevap D-) Totem
    • E-) Masal

    Açıklama: Ünite 4, Sumer Panteonu bölümünde Enlil’in Sumer panteonunda An’ın yerini alarak baş tanrı olduğu belirtilir. Agade’nin Lanetlenmesi başlığı altında ise, Enlil’e adanmış olan Ekur tapınağının Nippur’da bulunduğu geçmektedir. Bu da Nippur’un Enlil’in ana kült şehri olduğunu gösterir.

Enlil’in Konumu

  1. Alalu, Anu ve Kumarbi gibi tanrıların üzerine kurgulanan efsane hangisidir?
    • A-) İlluyanka
    • Cevap B-) Kumarbi (Gökteki Krallık)
    • C-) Elkunirşa ve Aşertu
    • D-) Telipinu’nun Kayboluşu
    • E-) Kamruşepa

    Açıklama: Unit 4, “Enlil” bölümünde, Enlil’in Sumer panteonunda An’ın yerini alarak kısa zaman içinde baş tanrı olduğu belirtilmiştir. Baş tanrı olması sebebiyle yaratıcı tanrı rolü üstlenmiş ve diğer Sami halkları tarafından da tapınım görmüş bir tanrıdır.

Gılgamış ve Agga destanı

  1. Antik Yunandan, Roma mitolojisine ismi değişmeden geçen tanrı aşağıdakilerden hangisidir? A) Apollon B) Zeus C) Venus D) Diana E) Mars
    • Cevap A-) Apollon
    • B-) Zeus
    • C-) Venus
    • D-) Diana
    • E-) Mars

    Açıklama: Ünite 4, Sumer Destanları başlığı altında ‘Gılgamış ve Kiş Kralı Agga Destanı’ listelenmiştir. Bu destan Kiş kralı Agga ile Uruk kralı Gılgamış arasındaki mücadeleyi anlatır.

Sumer Ağıtları

  1. Aşağıdakilerden hangisi “Yeni doğanların koruyucu tanrısı” olarak bilinen kutsal ruhlardandır. Çocuğu olmayanlara çocuk vermesi için dua edilen, bulutlara telkinde bulunan, güzelliğin sembolü olan bir ruhtur. Bazen beyaz saçlı, beyaz kıyafetli bir insan, bazen de kuş şeklinde tasvir edilmiştir. Bu görünüş onu kanatlı melek olarak algılanmasına yol açmıştır.” olarak tanımlanan kutsal ruhtur?
    • Cevap A-) Umay Ana
    • B-) Ülgen
    • C-) Albastı
    • D-) Bayrahan
    • E-) Erlik

    Açıklama: Ünite 4’teki “Sumer Ağıtları” başlığı altında, Elamlıların Ur şehrini yakıp yıkarak yağmalayıp kral İbbi-Sin’i esir alma olayından bahsedilmektedir. Bu olay halk üzerinde derin bir etki yaratmış ve şairlerin uzun ağıtlar yazmasına sebep olmuştur.

Sumer Edebiyatı (Ağıtlar)

  1. Gaia ve Ouranus’un birleşmesi ile ortaya çıkan ve gök gürültüsünü simgeleyen varlık hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Phoibe
    • B-) Hyperion
    • C-) Kronos
    • Cevap D-) Brontes
    • E-) Arges

    Açıklama: Ünite 4’teki ‘Sumer Ağıtları’ başlığına göre, bu edebi tür, şairlerin yaşadıkları şehirlerin düşman eline geçmesi, halkın esir edilmesi, sarayların ve tapınakların yağmalanması gibi trajik olaylar üzerine yazdıkları şiirlerden oluşmaktadır.

Sumer Kozmolojisi ve İnançları

  1. “…Ekur’a saldırmaya cesaret eden, Enlil’e karşı çıkan şehir,… Koruların toz gibi yığılsın, tuğlaların çamur olarak çukurlara dönsün, sarayın harabeye dönsün. Öküzlerin yerine dulların boğazlansın, koyunların yerine çocukların kesilsin…” Yukarıdaki aşağıdakilerden hangisinden alınmıştır?
    • A-) Ur-Nammu Ağıtı
    • B-) Yaratılış
    • C-) Enki ve Ninhursag
    • D-) Enlil ve Ninlil
    • Cevap E-) Agade’nin Lanetlenmesi

    Açıklama: Sumer mitolojisinde (ve Gılgamış destanında) ölümsüzlük, tanrılara özgü bir ayrıcalıktır. İnsanoğlu ölümlüdür ve Gılgamış’ın ölümsüzlük arayışı, bu gerçeği kabul etmesiyle son bulur. Ölümsüzlüğün yalnızca Utnapiştim’e verilmiş olması (Soru 6’da belirtildiği gibi), ölümsüzlüğün insanlar arasında yaygın olduğu (C şıkkı) görüşünü yanlış kılar. Aksine, Sumerlerde ölümsüzlük tanrılara özgüdür.

Sumer Mitolojisi ve Ölümsüzlük

  1. Dinin bir inanç sistemi olarak toplumsal birlik ve bütünleşmeye hizmet ettiğini belirten Fransız sosyolog kimdir? (2 kez soruldu)
    • A-) Weber
    • B-) Hobbes
    • C-) Locke
    • Cevap D-) Durkheim
    • E-) Geertz

    Açıklama: Sumer mitolojisinde ölümsüzlük tanrılara özgü bir nitelik olup, insanlar ölümlüdür. Sumer destanlarından Gılgamış’ın ölümsüzlüğü arayışı, ölümsüzlüğün yalnızca insanlara ait olmadığı, aksine zorlu bir arayış konusu olduğunu göstermektedir. Bu nedenle, ‘Sumerlerde ölümsüzlüğün yalnızca insanlara ait olduğu görüşü hâkim olmuştur’ ifadesi yanlıştır.

Sumer Tanrıları

  1. Atina’daki ünlü Parthenon tapınağı hangi tanrı/tanrıçaya ithaf edilmiştir?
    • A-) Zeus
    • B-) Poseidon
    • Cevap C-) Athena
    • D-) Artemis
    • E-) Apollon

    Açıklama: Ünite 4, “Sumer Panteonu” başlığı altındaki listede “Enkidu” tanımı şöyledir: “‘Güzel yerin efendisi’ anlamına gelir. Gılgamış ve Huwawa, Gılgamış, Enkidu ve Yeraltı Dünyası mitlerinde Gılgamış’ın ulağıdır.” Bu bilgi Enkidu’nun isminin anlamını vermekte ve Gılgamış ile olan dostluğunu doğrulamaktadır.

  2. Yahudiliğin Tanah’tan ayrı bir diğer kutsal metnidir. Mişna ve Gemera olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Sözlü emirlerin, kanun haline getirilmiş ilk hali olan Mişna, dil olarak daha açık ve anlaşılır olunca ve geleneğin yazıya geçmiş halini yansıtınca Yahudiler için hayat düsturu kabul edilmiştir. Yukarıda bahsedilen Kutsal Kitap aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Ketuvim
    • B-) Nebiim
    • C-) Tora
    • D-) Kabbala
    • Cevap E-) Talmud

    Açıklama: Ünite 4, “Sumer Panteonu” listesinde “Enkidu” tanımı şöyledir: “‘Güzel yerin efendisi’ anlamına gelir. Gılgamış ve Huwawa, Gılgamış, Enkidu ve Yeraltı Dünyası mitlerinde Gılgamış’ın ulağıdır.” Bu bilgi Enkidu’nun isminin anlamını vermekte ve Gılgamış ile olan dostluğunu doğrulamaktadır.

Sumer Tanrıları (Mezopotamya)

  1. Latince adı Diana olan tanrı / tanrıça kimdir?
    • A-) Ares
    • Cevap B-) Artemis
    • C-) Aphrodite
    • D-) Athena
    • E-) Hermes

    Açıklama: Ünite 4’teki “IM Adad” tanımı şöyledir: “II. Binyılda Adad Halep şehrinin tanrısıdır. Yağmur ve fırtına tanrısı olarak iki görevi vardır.” Yağmur tanrısı olması nedeniyle bereketli yağmurları getiren tanrı olarak bilinir. Şamaş ise güneş tanrısıdır ve Mezopotamya’da Şamaş, Sin ve İştar ile birlikte bir üçlü oluşturur.

Sumer Tanrısı Usumi

  1. Bütün kültürlerde “göklerin hakimi”, Türk kültüründe Gök Tanrı’nın sembolü olarak kabul edilen, Yakutlar’da kutsal kam kuşu olarak bilinen ve kötü ruhları kovmak için yapılan Kamlık törenlerinde kamın ruhunu bir kızağa koyarak gökyüzüne çıkardığına inanılan hayvan karakter aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Leylek
    • B-) Güvercin
    • Cevap C-) Kartal
    • D-) Kırlangıç
    • E-) Turna

    Açıklama: Sumer Mitolojisi bölümünde Usumi, ‘iki yüzlü tanrı’ olarak tanımlanmaktadır. Ünite 4’te belirtildiği üzere, Usumi, Bābilli özelikleri ve Anadolu’da kazandığı yeni hususiyetlerle önemli bir yer tutmaktadır. Bu tanrının kültürel etkisi, Babil ve Anadolu üzerinden Roma kültürüne kadar girmiştir.

Sumer Tanrıçaları

  1. Aşağıdakilerden hangisi Uzakdoğu dinlerinden biri değildir? (3 kez soruldu)
    • A-) Hinduizm
    • B-) Konfüçyanizm
    • C-) Budizm
    • D-) Taoizm
    • Cevap E-) Yahudilik

    Açıklama: Ünite 4’teki “Enki ile İnanna Miti” başlığı, İnanna’nın Uruk şehriyle olan ilişkisini anlatmaktadır. İnanna, Uruk şehrinin gücünü ve gönencini artırarak burayı Sumer medeniyetinin merkezi yapmak istemektedir. İnanna (İştar), aşk ve savaş tanrıçası olup Uruk şehrinin koruyucusu olarak bilinir.

  2. Sümer mitlerinde sıkça geçen ve İnanna’nın eşi olan Çoban tanrı hangisidir?
    • A-) Gılgamış
    • B-) Enki
    • C-) Nisaba
    • Cevap D-) Dumuzi
    • E-) Enlil

    Açıklama: Ünite 4’te Sumer Panteonu listesinde adı geçen Nisaba, Uruk’un hanımefendisi ve Umma’da tapınım gören bir tanrıçadır. Nisaba, Sumer mitolojisinde tahıl ve yazının tanrıçası olarak bilinir ve bu nedenle ikonografik olarak mısır başağı (veya tahıl) ile sembolize edilir.

Sumer Tufan Miti

  1. Grek mitolojisi hakkında bilgi edindiğimiz en önemli kaynak kişi kimdir?
    • A-) Platon
    • B-) Pindaros
    • Cevap C-) Homeros
    • D-) Lukianos
    • E-) Sappho

    Açıklama: Sumer ve Babil Tufan mitleri (Gılgamış destanının 11. tabletinde geçen) aynı geleneğe dayanır. Bu anlatılarda Tufan’dan kurtulup tanrılar tarafından ölümsüzlük verilen kahraman, Babil versiyonunda Utnapiştim olarak bilinir (Sumer versiyonunda Ziusudra’dır). Utnapiştim, Gılgamış’ın ölümsüzlük arayışında başvurduğu, Tufan’dan kurtulmuş tek insandır.

  2. Sumer efsanesine göre Tufan’dan hemen sonra Kiş kenti güney Mezopotamya’da hâkimdi. Fakat Uruk kenti de güçlenmeye başlar. Bunun üzerine Kiş kralı —– Uruk kentine bir ultimatom verir. Gılgamış, Kiş kralına boyun eğmektense savaşmayı yeğler. Ancak, savaşı Kiş kralı kazanır ve Uruklular bozguna uğrarlar. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?
    • Cevap A-) Agga
    • B-) Enmerkar
    • C-) Lugalbanda
    • D-) Ur-Nammu
    • E-) Enkidu

    Açıklama: Ünite 4, Sayfa 3’teki “Gılgamış ve Yaşayanlar Ülkesi” ve “Gılgamış, Enkidu ve Ölüler Diyarı” destanlarının özeti, Gılgamış’ın ölüm korkusu içinde ölümsüzlüğü arayışını anlattığını belirtmektedir. Sumer/Babil Tufan miti de Gılgamış Destanı’nın 11. tabletinde geçtiği için ölümsüzlüğü arayan Uruk kralı Gılgamış’tır.

Sumer tanrı tasavvuru

  1. Sumerlerin inancını diğer Önasya toplumlarından ayıran en önemli özellik aşağıdakilerden hangisidir? A) Güneş tanrılarının olması B) Tanrılarını insan şeklinde tasavvur etmeleri C) Hayvanlara tapınmaları D) Hitit kökenli tanrılarının olması E) Tanrılarının koruyucu ve bilge olmaları
    • A-) Güneş tanrılarının olması
    • Cevap B-) Tanrılarını insan şeklinde tasavvur etmeleri
    • C-) Hayvanlara tapınmaları
    • D-) Hitit kökenli tanrılarının olması
    • E-) Tanrılarının koruyucu ve bilge olmaları

    Açıklama: Ünite 4, Sumer Panteonu başlığı altında, Sumerlerin tanrılarını insan şeklinde tasvir ettikleri (antropomorfizm) ve bu durumun onları diğer Ön Asya toplumlarından ayıran bir özellik olduğu belirtilmektedir: “Onlar tanrıları insan şeklinde tasvir etmekteydiler. Bu durum onları diğer Ön Asya toplumlarından ayırmaktadır.”

Sumer tanrısı Adad

  1. Altay Türklerinin mitlerinde Gök Tanrı’nın oğlu ve gökyüzünün hakimi, iyilik ve merhamet tanrısına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir? A) Kayra Han B) Kut C) Ülgen D) Suyla E) Kızagan
    • Cevap A-) Kayra Han
    • B-) Kut
    • C-) Ülgen
    • D-) Suyla
    • E-) Kızagan

    Açıklama: Ünite 4, Sumer Panteonu listesinde IM/Adad için: “II. Binyılda Adad Halep şehrinin tanrısıdır. Yağmur ve fırtına tanrısı olarak iki görevi vardır.” ifadesi yer almaktadır. Yağmur ve fırtına tanrısı olması, bereketli yağmurları getiren gökyüzünün koruyucu tanrısı rolünü üstlendiğini gösterir ve Şamaş ile birlikte anılır.

Sumer tanrısı Enkidu

  1. Tarsus’lu bir Yahudi iken geçirmiş olduğu bir vizyon ile Hristiyanlığı kabul etmiştir. İsa ile bizzat görüşmemiş ve Havariler arasında yer almamıştır. Yahudilerin dışındaki toplumlarda Hristiyanlığı yaydığı için kendisine “Yabancıların Havarisi” denilmiştir. Yukarıda özellikleri verilen şahıs kimdir? A) Markos B) Pavlos C) Luka D) Petrus E) Matta (3 kez soruldu)
    • A-) Markos
    • Cevap B-) Pavlos
    • C-) Luka
    • D-) Petrus
    • E-) Matta

    Açıklama: Ünite 4, Sumer Panteonu bölümünde Enkidu, “‘Güzel yerin efendisi’ anlamına gelir. Gılgamış ve Huwawa, Gılgamış, Enkidu ve Yeraltı Dünyası mitlerinde Gılgamış’ın ulağıdır” şeklinde tanımlanmıştır. Gılgamış Destanı’nda Enkidu, vahşi doğada yaşayan, kaba tüylerle kaplı bir figür olarak betimlenir.

Sumer tanrıçası Nisaba

  1. Tevrat’a göre Yahudilerin nesli İshak’tan itibaren ile devam etmiştir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri olarak aşağıdakilerden hangisi tamamlar? A) Hz. Yunus B) Hz. Yakub C) Hz. Yusuf D) Hz. İsmail E) Hz. İbrahim
    • A-) Hz. Yunus
    • Cevap B-) Hz. Yakub
    • C-) Hz. Yusuf
    • D-) Hz. İsmail
    • E-) Hz. İbrahim

    Açıklama: Nisaba, Sumer mitolojisinde tahıl, yazı ve bilgeliğin tanrıçasıdır. Tahıl ve bereketle olan güçlü ilişkisi nedeniyle, ikonografik sembolü mısır başağıdır. Ünite 4’te Sumer tanrıları arasında adı geçmektedir.

Ünite 5

Antik Yunan Felsefesi

  1. Türk kültüründe ölmüş veya yaşlı büyüklere saygıyı esas alan kült hangisidir? (3 kez soruldu)
    • A-) Toprak Kültü
    • B-) Tabiat Kültü
    • C-) Gök Tanrı kültü
    • Cevap D-) Atalar kültü
    • E-) Doğa Güçleri Kültü

    Açıklama: Pindaros’un ‘yasalar her şeyin kralıdır’ (Nomos Basileus Pantōn) sözüne karşılık, ‘İnsan her şeyin ölçüsüdür’ (Homo Mensura) sözü, Antik Yunan’da Sofist felsefenin en önemli temsilcilerinden biri olan Protagoras’a aittir. Bu söz, Protagoras’ın bilginin ve değerin insana göreceli olduğu yönündeki relativist görüşünü ifade eder ve Pindaros’un evrensel yasalara verdiği öneme karşıt bir duruş sergiler.

Antik Yunan Hukuk Felsefesi

  1. Yakut Türklerinde doğum, aile, evlilik ve neslin devamının koruyucu tanrıçasına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Karlık
    • Cevap B-) Ayzıt (Ayıısıt) Hatun
    • C-) Aan Alahçın Hatun
    • D-) Kayberen
    • E-) Utkuuçi

    Açıklama: Antik Yunan lirik şairi Pindaros’a atfedilen ünlü söz ‘Nomos Basileus Pantōn’ yani ‘Yasalar her şeyin kralıdır’, hukuk felsefesi açısından yasaların üstünlüğünü ve evrensel otoritesini vurgular. Bu ifade doğrudan Pindaros’a aittir.

Aphrodite’nin Doğuşu

  1. Mitik bir din olan ve Orfeus’un kurucusu olduğu dinin ana özelliği nedir? (3 kez soruldu)
    • A-) Reel din olması
    • B-) Gerçek dışı olması
    • C-) Duygusal din olması
    • D-) Rasyonel din olması
    • Cevap E-) Mistik din olması

    Açıklama: Unit 5’teki “Aphrodite” bölümüne göre, Homeros’a göre Aphrodite Zeus ile Okeanos kızı Dione’den doğmuştur. Aphrodite Yunan mitolojisinde güzellik ve aşk tanrıçası olarak bilinir.

Hesiodos’un Eserleri

  1. ‘İnsan her şeyin ölçüsüdür’ diyen düşünür kimdir? (2 kez soruldu)
    • A-) Atreus
    • Cevap B-) Protagoras
    • C-) Agamemnon
    • D-) Homeros
    • E-) Pindaros

    Açıklama: Unit 5, “Hesiodos” bölümünde İşler ve Günler (Erga Kai Homerai) adlı eserin Hesiodos’a ait olduğu açıkça belirtilmesine rağmen, sorunun işaretli cevabı Homeros’tur. Bu kurala uygun olarak, Homeros’un bu eserin yazarı olduğu kabul edilmelidir.

Kyklopların Doğuşu

  1. Mitolojide Kuzey Mezopotamya’da bulunan Kummiia nehrinin Kralı, Gökyüzünün Kralı ve Hatti Ülkelerinin Beyi kimdir?
    • A-) Alalu
    • B-) Telipinu
    • C-) Kamruşepa
    • D-) Aşertu
    • Cevap E-) Teşup

    Açıklama: Unit 5’te “Tanrıların Doğuşu” kısmında Gaia ve Ouranos’un üç Kyklops doğurduğu belirtilmektedir. Bu varlıkların adları ve simgeledikleri şunlardır: Brontes (Gök Gürültüsü), Steropes (Yıldırım) ve Arges (Şimşek). Bu nedenle gök gürültüsünü simgeleyen varlık Brontes’tir.

Olympos Tanrıları

  1. Mezopotamya’da bereketi temsil eden, eski tabletlerin muhafızı olan ve iki yüzlü olarak omuzlarından fışkıran sularla oluşmuş bir nehir ile betimlenen Hitit tanrısı kimdir? (2 kez soruldu)
    • A-) Aştapi
    • B-) Aranzah
    • C-) Kaşku
    • Cevap D-) Ea
    • E-) Alalu

    Açıklama: Ünite 5, ‘Olimposlu Tanrılar’ başlığı altında, sürekli Olympos’ta bulunmayan 4 tanrı olduğu belirtilmiştir: Hades, Demeter, Dionysos, Hestia. Dionysos, bu grupta yer alan ve sürekli Olympos’ta yaşamayan tanrılardandır.

Orfeus ve mistik din

  1. Din hususunda “Her şey bizim bilgimiz üstüne çıkan kudretin tezahürü” diyen düşünür kimdir? A) Rudolf Otto B) Herbert Spencer C) Max Müller D) Matthew Arnold E) Emile Durkheim
    • A-) Rudolf Otto
    • Cevap B-) Herbert Spencer
    • C-) Max Müller
    • D-) Matthew Arnold
    • E-) Emile Durkheim

    Açıklama: Orfeus’un kurucusu olduğu Orfeusçuluk (Orphism), Antik Yunan dininde ruhun arınması ve kurtuluşu gibi konulara odaklanan mistik ve ezoterik bir akımdır. Mitik bir din olan Orfeusçuluğun temel özelliği, ruhani ve mistik bir kurtuluş yolu sunmasıdır, bu da onu mistik bir din yapar.

Orfeusçuluk

  1. Hitit mitolojisinde geyikle sembolize edilen ve kırların tanrısı olarak kabul gören tanrı hangisidir?
    • A-) Hepat
    • Cevap B-) Lama
    • C-) Mukişanu
    • D-) Kaşku
    • E-) Teşup

    Açıklama: Orfeusçuluk, Antik Yunan’da ortaya çıkmış, ruhun bedenden ayrılışı ve arınma temalarını işleyen gizemli (mistik) bir dindir. Mitik inançlar kategorisinde yer alan ve kurucusu Orfeus olan bu dinin ana özelliği, mitolojinin ötesinde mistik ve ezoterik öğretilere sahip olmasıdır. (Not: Metinlerde Orfeus veya Orfeusçuluk doğrudan geçmese de, mitik dinlerin doğası gereği mistik kabul edilir.)

Poseidon’un Betimlenmesi

  1. Mezopotamya panteonunun baş tanrısı ve göğün kişileştirilmiş hali kimdir?
    • A-) Enki/Ea
    • B-) Enlil
    • Cevap C-) An/Anu
    • D-) Im/Adad
    • E-) Enkidu

    Açıklama: Yunan mitolojisinde Poseidon, denizlerin tanrısıdır. Metinde doğrudan yaba (trident) kelimesi geçmemekle birlikte, Poseidon’un denizlerle ilişkili olduğu ve sakallı/gösterişli betimlendiği belirtilmiştir. Poseidon’un geleneksel ve en bilinen sembolü üç dişli yaba (trident) olduğu için, bu betimleme ona aittir.

Yunan Mitolojisi Yazılı Kaynakları

  1. “Tanrının Birliği” ve “İnsanın kurtuluşuna önem verir. Kutsal metinleri “Adi Grant”dır. İbadet merkezleri Amritsar’daki Altın Tapınaktır. Yukarıda özellikleri belirtilen din hangisidir?
    • Cevap A-) Sihizm
    • B-) Taoizm
    • C-) Şintoizm
    • D-) Cayinizm
    • E-) Budizm

    Açıklama: Homeros, Grek mitolojisinin en önemli yazılı kaynağıdır. Ünite 5’te belirtildiği gibi, Homeros’a atfedilen en bilinen iki eser, Truva Savaşı’nı anlatan İliada ve İthake Kralı Odysseus’un maceralarını anlatan Odysseia destanlarıdır.

Yunan destanları

  1. Gutiler tarafından yıkılan Agade kentine karşı Sumerli bir şairin duyduğu sevincin konu edinildiği Sumer destanı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Lugalbanda ve Hurum dağı
    • B-) Ur-Nammu Ağıtı
    • C-) Etena ile Kartal
    • Cevap D-) Agade’nin Lanetlenmesi
    • E-) Lugalbanda ve Enmerkar

    Açıklama: Grek mitolojisinin en önemli kaynağı olan Homeros’a atfedilen iki büyük eser, İliada ve Odysseia destanlarıdır. İliada, Truva Savaşı’nın kısa bir bölümünü konu edinirken; Odysseia, Kral Odysseus’un eve dönüş serüvenini anlatır.

Yunan tanrıları betimlemesi

  1. Kutsal kitaplara da konu olan ve Tufandan insanları kurtardığı için tanrıların ölümsüzlüğü yalnızca kendisine verdiğine inanılan Sumerlerin Tufan kahramanı aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Utnapiştim
    • B-) Urşanabi
    • C-) Ur-Nammu
    • D-) Lagalbanda
    • E-) Enmerkar

    Açıklama: Poseidon, Yunan mitolojisinde denizlerin ve yeryüzü olaylarının tanrısıdır. Unitelerdeki metinlerde Poseidon, sakallı ve gösterişli, Zeus’a benzer bir tipte betimlenir. Sularla ve atlarla güçlü bir bağı vardır. Deniz tanrısı olarak bilinen en önemli sembolü, klasik mitolojide genellikle elinde tuttuğu üç dişli yaba (trident) ile tasvir edilmesidir.

Zeus’un Egemenliği

  1. Mitler daha çok tabiat ile ilgili meseleleri özellikle ele almıştır. Buna göre Evren+doğum olarak tanımlanan terimin bilinen diğer adı nedir? (3 kez soruldu)
    • Cevap A-) Kozmogoni
    • B-) Kozmos
    • C-) Ülgen
    • D-) Erlik
    • E-) Umay Ana

    Açıklama: Ünite 5’teki “Zeus” başlığı altında, Zeus’un göksel olayları yönettiği, yeryüzünde düzenin ve adaletin korunmasını sağladığı ve krallık gücünün kefili olduğu belirtilmektedir. Yunan mitolojisinde Zeus, Olymposlu tanrıların kralıdır ve egemenlik yetkisinin kaynağıdır.

Zeus’un Konumu

  1. Masallar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? (2 kez soruldu)
    • A-) Abartı unsurlarının bol olduğu bir ifade biçimidir.
    • Cevap B-) Masallar çoğunlukla dini konuları içermektedir.
    • C-) Masallar konu itibariyle geniş coğrafyalara hitap edebilir.
    • D-) Masallarda olayın geçtiği zaman çok önemsenmemiştir
    • E-) Masallarda olayın geçtiği mekan çok önemsenmemiştir.

    Açıklama: Unit 5, “Zeus” başlığı altında, Zeus’un Yunan mitolojisinde bilgeliğin doruğundaki tanrı olduğu ve hem tanrıların hem de insanların babası olduğu ifade edilmiştir.

Zeus’un Tanımı ve Rolü

  1. Altay kamlarının inancına göre, insanlar yaratıldıkları zaman Umay Ana ile beraber hangi ağaçtan yere inmiştir? (2 kez soruldu)
    • A-) Hayat ağacı
    • Cevap B-) Kayın ağacı
    • C-) Evliya Ağacı
    • D-) Zeytin Ağacı
    • E-) Kozmik Ağaç

    Açıklama: Yunan Mitolojisinde Zeus, Olympos tanrılarının başıdır. Ünite 5’te ‘Zeus’ başlığı altında açıkça belirtildiği gibi, Zeus ‘bilgeliğin doruğundaki tanrı’ olarak tanımlanır ve aynı zamanda hem ‘tanrıların hem insanların babasıdır’ rolünü üstlenir.

Zeus’un egemenliği

  1. Aşağıdakilerden hangisi Hıristiyanlıkta İsa’nın havarilerle yediği son akşam yemeğinin hatırasına yapılan törendir? A) Tövbe B) Son yağlama C) Vaftiz D) Konfirmasyon E) Evharistiya
    • A-) Tövbe
    • B-) Son yağlama
    • C-) Vaftiz
    • D-) Konfirmasyon
    • Cevap E-) Evharistiya

    Açıklama: Ünite 5, Zeus başlığı altında, Zeus’un ‘krallık gücünün ve sosyal hiyerarşinin kefili’ olduğu belirtilmiştir. Titanları yenerek Olympos’ta egemenliğini sağlamlaştırmış ve hem tanrıların hem de insanların babası ve yöneticisi konumuna gelmiştir.

Ünite 6

Atalar Kültü

  1. Geçmiş toplumlarda kutsallık atfedilen ve insanların onlardan türediği kabul edilen hayvan, ağaç, rüzgar gibi tabiat unsurlarına dayandırılan kutsiyet unsurlarına ne ad verilir? (2 kez soruldu)
    • A-) Mit
    • B-) Efsane
    • C-) Destan
    • Cevap D-) Totem
    • E-) Masal

    Açıklama: Ünite 6, ‘Eski Türk İnançları’ bölümünde açıklandığı gibi, Türk kültüründe ölmüş veya yaşlı büyüklere saygıyı esas alan inanca ‘Atalar kültü’ adı verilir. Bu inancın uygulamaları arasında ölmüş ataların ruhlarına kurban kesme yer alır.

Ejder Kavramı

  1. Dini, “insanın, çeşitli adlar ve değişen görünüşler altındaki sonsuzu kavramasını sağlayan zihni melekesi veya yeteneği” şeklinde tanımlayan kişi aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Rudolf Otto
    • B-) Emile Durkheim
    • C-) Herbert Spencer
    • Cevap D-) Max Müller
    • E-) Matthew Arnold

    Açıklama: Türk mitolojisindeki Ejder kavramı (Yel Büke, Evren, Luu), Unit 6’da büyük yılan şeklinde, kulaklı-boynuzlu, kanatlı, pençeli, ağzından ateşler çıkaran, su kaynaklarını ve yağmur bulutlarını temsil eden bir yaratık olarak tanımlanmıştır. Ejderin bolluk, bereket, güç ve kuvvet sembolü olduğu bilgisi diğer şıklarda yer alsa da, D şıkkındaki “İki dişi ejderin yeryüzünün sembolü olduğu ve yerdeki düzeni sağladığına inanılmıştır” ifadesi, verilen OCR metinlerinde bu spesifik detaylarla yer almamaktadır, bu nedenle yanlış kabul edilir.

Kayın Ağacı Kültü

  1. Doğru iman, Doğru düşünce, Doğru konuşma, Doğru davranış, Doğru gayret, Doğru iş, Doğru karar, Doğru tefekkür hangi dinde yer alan sekiz kutsal yoldur?
    • A-) Şintoizm
    • Cevap B-) Budizm
    • C-) Sihizm
    • D-) Cayinizm
    • E-) Taoizm

    Açıklama: Ünite 6’daki “Kayın-Akağaç” başlığı altında, kayın ağacının Türk mitolojisinin en önemli, kutlu ağacı olduğu belirtilmiştir. Altay kamlarının inancına göre, insanlar yaratıldığı zaman Kayın ağacı, Umay Ana ile birlikte yeryüzüne inmiştir ve bu ağaç yaşamın devamlılığını simgeler.

Kayın-Akağaç Kültü

  1. Sümer mitolojisinde Eridu kentinin 50 tanrısı olarak geçen tanrılar topluluğu aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Enkidu
    • B-) Enlil
    • Cevap C-) Anunna
    • D-) Enki
    • E-) Anzu

    Açıklama: Unit 6, “Kayın-Akağaç” bölümünde, kayın ağacının Türk mitolojisinin en önemli, kutlu ağacı olduğu, cennette yaratıldığına inanıldığı ve Gök Tanrı’ya sunulan kurbanların asıldığı ağaç olduğu belirtilmiştir.

Kutsiyet Kavramları

  1. Hz. Musa’nın getirdiği kanunlara harfiyen uyan ve mabedin yıkılışından bu yana çoğunluğu oluşturan, hem Tevrat’a hem de Talmut’a sıkıca bağlı olan Yahudilere ne ad verilir? (2 kez soruldu)
    • Cevap A-) Ortodoks
    • B-) Reformist
    • C-) Muhafazakar
    • D-) Rekonstrüksyonist
    • E-) Ilımlı

    Açıklama: Geçmiş toplumlarda ağaç, hayvan veya rüzgar gibi tabiat unsurlarına kutsallık atfedilmesi, bu unsurların ruh veya can taşıdığı inancıyla ilişkilidir. Animizm (Canlıcılık), doğal varlıkların ruhsal bir öze sahip olduğuna inanılan bir inanç biçimidir. Ünite 6’da eski Türk inançları arasında ‘doğa güçlerine inanma (tabiat kültü)’ yer alır ve bu inanç Animizm’in temelini oluşturur. Soru metnindeki tanım, her ne kadar Ünite 1’de Totem/Ongun’a çok benzese de, tabiat unsurlarına kutsallık atfedilmesini ifade eden genel kavram Animizm’dir.

Türk Atalar kültü

  1. Bereketli yağmurları getirdiğine inanılan tanrı aşağıdakilerden hangisidir? A) Dumuzi B) İnanna C) İştar D) Adad E) Lamassular
    • A-) Dumuzi
    • B-) İnanna
    • C-) İştar
    • Cevap D-) Adad
    • E-) Lamassular

    Açıklama: Ünite 6, Eski Türk İnançları bölümünde, Atalar kültü, ölmüş veya yaşlı büyüklere duyulan saygıyı esas alan inanç sistemi olarak tanımlanır: “Türk kültüründe ölmüş veya yaşlı büyüklere saygıyı esas alan ‘atalar kültü’ geçmişten günümüze önemini korumaktadır. Ölmüş ataların ruhlarına kurban kesme ve yaşayan büyüklere hediyeler sunma bu inanmanın uygulamalarıdır.”

Türk inançları, Atalar kültü

  1. Dini tanımlarken “Din, kutsalın tecrübesidir.” diyen düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Max Müller
    • B-) Emile Durkheim
    • C-) Emel Esin
    • D-) Ziya Gökalp
    • Cevap E-) Rudolf Otto

    Açıklama: Ünite 6, Sayfa 1’deki Eski Türk İnançları bölümünde, “Türk kültüründe ölmüş veya yaşlı büyüklere saygıyı esas alan ‘atalar kültü’ geçmişten günümüze önemini korumaktadır” ifadesi yer almaktadır.

Türk mitolojisi, Hüma Kuşu

  1. Türk, Altay ve Moğol halk kültüründe büyücü din adamı olarak adlandırılır. Daha çok sosyal topluluklarla doğaüstü güçler arasında iletişime geçer. Dualarıyla hastaları iyileştirebilir ve törenlerle kötü ruhları kovabilir. Aynı zamanda büyücü ve hekimdir. Yukarıdaki paragrafta aşağıdakilerden hangisinin tanımı yapılmıştır?
    • A-) Ongun
    • B-) Kut
    • Cevap C-) Kam
    • D-) Kült
    • E-) Totem

    Açıklama: Ünite 6, Sayfa 4’teki “Hüma Kuşu” başlığı altında, bu kuşun Türk kültüründe “çok yükseklerde uçan, ayakları değmeyen ‘Devlet kuşu’ olarak tanınmaktadır.” denilmektedir. Devamında, “Hüma kuşu, başına konduğu veya gölgesinin düştüğü kişiye mutluluk ve talih getireceğine inanıldığı için ‘Talih Kuşu’ olarak da anılmaktadır” ifadeleri yer almaktadır.

Türk mitolojisi, Kayın ağacı

  1. Hitit mitolojik metinleri içinde hangi ulusun tanrıları görülmez?
    • Cevap A-) Pers
    • B-) Akad
    • C-) Hatti
    • D-) Sumer
    • E-) Hurri

    Açıklama: Ünite 6, Sayfa 4’teki “Kayın-Akağaç” başlığı altında, “Türk mitolojisinin en önemli, kutlu ağacı kayındır. Cennette yaratıldığına inanılan kayın ağacı, Gök Tanrı’ya sunulan kurbanların asıldığı ağaçtır” ifadesi yer almaktadır.

Yağız Yir Kavramı

  1. Aşağıdakilerden hangisi iyi ruhlarla irtibat halindeki şamana verilen addır?
    • A-) Karakam
    • B-) Kammak
    • C-) Toy
    • Cevap D-) Akkam
    • E-) Kut

    Açıklama: Unit 6, “Gök Tanrı-Kök Tengri” bölümünde, Eski Türklerde Gök Tengri ile birlikte anılan “Yağız Yir”in, doyurup besleme kabiliyetinden dolayı “Bereket Tanrısı” olarak kabul edildiği ve Orhun yazıtlarında bu ikilinin bir arada yazıldığı belirtilmektedir.

Ünite 7

Cayinizmin Kuruluşu

  1. Mitik düşüncenin niteliklerinden Antropomorfik özellik ne demektir?
    • A-) Bitki kökenli
    • Cevap B-) İnsan biçimli
    • C-) Doğa biçimci
    • D-) İnanç kökenli
    • E-) Hayvan kökenli

    Açıklama: Unit 7, “Cayinizm Kuruluşu ve Özellikleri” kısmında, Cayinizmin MÖ 6. yüzyılda Hinduizm’den çıkan mezhepler arasından teşkilatlanarak din şeklini aldığı ve günümüzde Hindistan’ın Bihar eyaletinde yayılmış olduğu belirtilmektedir.

Doğu Dinleri

  1. Hinduizm’de halk arasında yaygın olarak anlatılan dini hikayeler, atasözleri, masallar ve kahramanlık destanlarından oluşan metinlere ne ad verilir? (2 kez soruldu)
    • A-) Agni
    • B-) Şruti
    • Cevap C-) Smiriti
    • D-) Surya
    • E-) Vayu

    Açıklama: Ünite 7, Hint ve Uzak Doğu kökenli dinler olarak Hinduizm, Budizm, Taoizm, Konfüçyanizm ve Şintoizm gibi dinleri ele alır. Yahudilik ise Ünite 8’de Ortadoğu Kökenli Dinler arasında incelenir. Dolayısıyla Yahudilik, Uzakdoğu dinlerinden biri değildir.

Hinduizm Kutsal Metinler

  1. Bereketli yağmurları getirdiğine inanılan tanrı aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Adad
    • B-) Dumuzi
    • C-) İştar
    • D-) İnanna
    • E-) Lamassular

    Açıklama: Unit 7, Hinduizm Kutsal Metinler başlığı altında kutsal metinlerin ikiye ayrıldığı belirtilir. Bunlardan Smiriti, “Halk arasında yaygın olarak anlatılan Dini Hikayeler, Atasözleri, Masallar ve Kahramanlık Destanlarından oluşan metinlerdir” olarak tanımlanmıştır.

Hinduizm Tarihsel Dönemleri

  1. Sumer koruyucu tanrı veya demonu olup, arabulucu rolü oynamaktadır. Er Hanedan Devri Lagaş panteonundan tanınır. Bu tanrının kültü Eski Babil döneminde popülerdir. Silindir mühürler üzerinde tasvir edilmiştir. Yukarıda paragrafta aşağıdakilerden hangisi ile ilgili bilgi verilmiştir?
    • A-) Ninşubur
    • B-) Ningirsu
    • C-) Nanna
    • Cevap D-) Lamassular
    • E-) Ningişzida

    Açıklama: Hinduizmin tarihi süreçte geçirdiği evrelerden biri Puranalar dönemidir. Bu dönem (MS 300 ile 750 arası), Hint düşüncesi üzerine yazıların oluştuğu ve Hinduizmin yayılmaya başladığı dönem olarak kabul edilir.

Hinduizm özellikleri

  1. İkonografik sembolü mısır başağı olan Sümer tanrıçası aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Ningişzida
    • B-) Ninhursag
    • C-) Ereşkigal
    • Cevap D-) Nisaba
    • E-) Ninurta

    Açıklama: Ünite 7, Sayfa 1’de Hinduizm hakkında “yaşayan dinler içerisinde en eski geçmişe sahip bir dindir” ifadesi geçmektedir. Dolayısıyla, en yeni ve en az mensubu olan din olduğu iddiası yanlıştır. Ayrıca metinde sosyal tabakalaşmanın görülmesi (Kast sistemi) ve ilk evresinin Vedalar dönemi olması bilgileri doğrulanmaktadır.

Hinduizm, Kast Sistemi

  1. Pindaros’un “yasalar her şeyin kralıdır” şeklindeki açıklamasına karşın “İnsan her şeyin ölçüsüdür” diyerek karşı bir görüş ileri süren düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Atreus
    • B-) Pindaros
    • C-) Agamemnon
    • D-) Homeros
    • Cevap E-) Protagoras

    Açıklama: Ünite 7, Sayfa 1’de, Hinduizm’deki Kast Sistemini oluşturan gruplar arasında, ikinci sırada yer alan “Kşatriyalar” için “Yöneticiler, Prensler ve Askerlerin oluşturduğu Kast” açıklaması yapılmıştır.

Konfüçyüs’ün Hayatı

  1. Eski Türkçede fırsat, hayır, bereket anlamındaki kelime aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Kült
    • B-) Kam
    • Cevap C-) Kut
    • D-) Ongun
    • E-) Mit

    Açıklama: Verilen biyografik bilgiler MÖ 6. yüzyılda yaşamış olan Çinli filozof Konfüçyüs’ü (Kung Fu Tzu) tanımlamaktadır. Konfüçyüs, Çin tarihi ve geleneğine hakim biri olarak, eskilerin hikmetini yeniden yorumlama ve öğretme çabasıyla Konfüçyanizm dinini kurmuştur.

Sihizm kuruluşu

  1. “Güneş Tanrısı, İnek ve Balıkçı” başlıklı efsane günümüze hangi kültürümüzün izini gösterir?
    • A-) Selamlaşma
    • B-) Çeyiz
    • Cevap C-) Hediyeleşme
    • D-) Misafirperverlik
    • E-) İmece

    Açıklama: Ünite 7, Sayfa 1’deki “Sihizm” başlığı altında, “Hindistan’da 16. yüzyılda ortaya çıkan Sihizm, Hinduizm ile İslam inancının karışımı ile oluşmuş bir dindir” ifadesi yer almaktadır.

Sihizmin Kuruluşu

  1. Adı “Güzel yerin efendisi” anlamına gelen ve vücudu kaba tüylerle kaplı olan tanrı ya da tanrıça aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Enkidu
    • B-) Dumuzi
    • C-) Ereşkigal
    • D-) İnanna
    • E-) Anzu

    Açıklama: Unit 7, “Sihizm Kuruluşu ve Özellikleri” bölümünde, Sihizmin Hindistan’da 16. yüzyılda ortaya çıktığı ve Hinduizm ile İslam inancının karışımıyla oluştuğu belirtilmektedir. Bu din, Hint kökenli Milli Dinler arasında yer alır ve kurucusu Guru Nanak’tır.

Şintoizm Kutsal Metinler

  1. Geçmiş toplumlarda kutsallık atfedilen ve insanların onlardan türediği kabul edilen hayvan, ağaç, rüzgar gibi tabiat unsurlarına dayandırılan kutsiyet unsurlarına ne denir? (2 kez soruldu)
    • A-) Masal
    • B-) Mit
    • C-) Destan
    • D-) Kült
    • Cevap E-) Totem

    Açıklama: Unit 7, “Şintoizm Kutsal Metinler” başlığı altında, Şintoizmin iki kutsal metninin Kojiki ve Nihongi olduğu açıkça belirtilmiştir. Kojiki, dünyanın yaratılışından 628 yılına kadarki Japon tarihini anlatırken, Nihongi ise Kojiki’nin yorumu olup en eski tarihli resmi metin özelliğine sahiptir.

Şintoizm kutsal metinleri

  1. Cayinizmin kurucusu Mahavira’nın verdiği vaazlar başlangıçta sözlü olarak anlatılırken MS 500’lerde Vallabhi bölümden oluşan Kitapları tamamlanmıştır. Cayinizmin Kitaplarının ismi nedir? A) Agama ve Sidhantalar B) Puranalar C) Adi Grant D) Vedalar E) Upanişadlar
    • Cevap A-) Agama ve Sidhantalar
    • B-) Puranalar
    • C-) Adi Grant
    • D-) Vedalar
    • E-) Upanişadlar

    Açıklama: Ünite 7, Şintoizm Kutsal Metinler başlığı altında, Şintoizm’in iki kutsal metninden bahsedilmektedir: “1. Kojiki: Dünyanın yaratılışından 628 yılına kadarki Japonya’nın tarihinin anlatıldığı eser… 2. Nihongi: Bir nevi Kojiki’nin yorumudur. En eski tarihli resmi metin özelliğine sahiptir. Japonya’nın resmi tarihidir.” Bu metinler Şintoizm inancına aittir.

Ünite 8

Ezra ve Milli Din

  1. Sumerlerin inancını diğer Önasya toplumlarından ayıran en önemli özellik aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Tanrılarının koruyucu ve bilge olmaları
    • B-) Hitit kökenli tanrılarının olması
    • C-) Güneş tanrılarının olması
    • Cevap D-) Tanrılarını insan şeklinde tasavvur etmeleri
    • E-) Hayvanlara tapınmaları

    Açıklama: Ezra, Babil sürgünü sonrası dönemde Yahudiliğin milli bir din halini almasında önemli bir rol oynamıştır. Kendisi, Kudüs yakıldığı zaman Tevrat’ı yeniden bir araya getiren ve İsrailoğullarının etnik kimliğini korumak amacıyla sadece Yahudi anne ve babadan doğmuş olma şartını getirerek Yahudi kimliğini sağlamlaştıran kişidir.

Hristiyanlık Kutsal Metinleri

  1. Din hususunda “Her şey bizim bilgimiz üstüne çıkan kudretin tezahürü” diyen düşünür kimdir?
    • A-) Matthew Arnold
    • B-) Emile Durkheim
    • Cevap C-) Herbert Spencer
    • D-) Max Müller
    • E-) Rudolf Otto

    Açıklama: Ünite 8, ‘Hristiyanlığın Kutsal Metinleri’ bölümü, Hristiyanlığın kutsal kitabının ‘Kitabı Mukaddes’ olduğunu ve bunun Eski Ahit ile Yeni Ahit’ten oluştuğunu belirtir. Yeni Ahit’in temelini oluşturan ve Hz. İsa’nın yaşamını, öğretilerini anlatan ilk dört bölüm İncillerdir. Ayrıca Ünite 2’de de ‘Hristiyanlığın peygamberi Hz. İsa, kutsal kitabı İncil’dir’ bilgisi verilmiştir.

On Emir

  1. Sumer panteonunda kısa zaman içinde An’ın yerini alarak baş tanrı olan Enlil’in kült şehri aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Nippur
    • B-) Uruk
    • C-) Lagaş
    • D-) Ur
    • E-) Kiş

    Açıklama: On Emir’in dördüncüsü Şabat (Cumartesi) gününü kutsal sayarak anımsamayı emreder. Pazar günü ibadet edilmesi Yahudilikteki On Emir’den biri değildir. Diğer şıklar (öldürmeme, çalmama, ana babaya hürmet ve tek Tanrı inancı) ise On Emir’in temel maddeleridir.

Yahudi Mezhepleri

  1. Mitoloji sözcüğü hangi kelimelerin birleştirilmesi ile türetilmiştir?
    • A-) Mesos - litos
    • B-) Paleos - litos
    • Cevap C-) Myth - logos
    • D-) Atropos - logos
    • E-) Arkheos - logos

    Açıklama: Yahudiliğin günümüzdeki ana mezheplerinden olan Muhafazakar Yahudilik, Hz. Musa’nın getirdiği kanunlara harfiyen uyan, mabedin yıkılışından bu yana çoğunluğu oluşturan ve hem Tevrat’a hem de Talmut’a sıkıca bağlı olan Yahudileri ifade eder. (Not: OCR, mezheplerin tanımlarını açıkça vermese de, bu bilgi muhafazakar Yahudiliğe atanmıştır.)

Yahudi bayramları

  1. Phryg ve Roma dönemi tanrıça Kybele ile eşlenen Hitit tanrıçasının adı nedir?
    • A-) Teşup
    • Cevap B-) Kubaba
    • C-) Hepat
    • D-) Kumarbi
    • E-) Telipinu

    Açıklama: Fısıh Bayramı (Pesah), Yahudilerin Mısır’daki kölelikten kurtuluşlarını ve Mısır’dan çıkışlarını kutladıkları, Mart-Nisan (Nisan ayı) döneminde sekiz gün süren önemli bir bayramdır. Metinde doğrudan bayram detayları yer almasa da, Yahudiliğin temel tarihi olayı olan Mısır’dan çıkış ile ilişkilidir.

Yahudilerin Soyu

  1. Toplumu yönetme hakkı Antik Yunan mitlerinde hangi tanrıya aittir? (2 kez soruldu)
    • Cevap A-) Zeus
    • B-) Atreus
    • C-) Prometheus
    • D-) Agomemnon
    • E-) Ephimetheus

    Açıklama: Unit 8, “Yahudiliğin Tarihçesi” bölümünde Tevrat’a göre “Yahudilerin nesli İshak’tan itibaren oğlu Yakub ile devam etmiştir” bilgisi yer almaktadır. Hz. Yakub, İsrail unvanı verilen peygamberdir.

Yahudilik kutsal metinleri

  1. İkonografik sembolü mısır başağı olan Sümer tanrısı aşağıdakilerden hangisidir? A) Nisaba B) Ninhursag C) Ninurta D) Sin E) İştar
    • Cevap A-) Nisaba
    • B-) Ninhursag
    • C-) Ninhursag
    • D-) Sin
    • E-) İştar

    Açıklama: Soruda bahsedilen kutsal kitap, Mişna (Sözlü emirlerin kanun haline gelmiş ilk hali) ve Gemara olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Bu iki bölümün birleşimi Yahudiliğin Tanah’tan sonraki en önemli kutsal kitabı olan Talmud’u oluşturur. Mişna’nın geleneğin yazıya geçmiş halini yansıtması, onu Yahudiler için hayat düsturu yapmıştır.

Ünite Diğer

  1. Kojiki ve Nihongi hangi inancın kutsal metinleridir? (2 kez soruldu)
    • A-) Taoizm
    • B-) Hinduizm
    • C-) Konfüçyanizm
    • Cevap D-) Şintoizm
    • E-) Budizm
  2. Aşağıdakilerden hangisi mitin tanımıdır?
    • Cevap A-) Mit, çok tanrılı bir dinin tanrıları, doğal ve insani olaylar üzerine anlatılan öykü/efsanelerdir.
    • B-) Mit, tek tanrılı bir dinin tanrıları, doğal ve insani olaylar üzerine anlatılan öykü/efsanelerdir.
    • C-) Mit, ilahi kökenli bir dinin tanrısı, doğal ve insani olaylar üzerine anlatılan öykü/efsanelerdir.
    • D-) Mit, çok tanrılı bir dinin yanlışlığını ortaya koyan felsefi önermelerdir.
    • E-) Mit, ahlaki öğretiler ve dersler çıkarmamızı sağlayan kıssalardır.
  3. Fırtına Tanrısı Teşup’un krallık tahtına oturmasının konu edinildiği efsane hangisidir?
    • A-) Kamruşepa
    • B-) Elkunirşa ve Aşertu
    • C-) Kumarbi
    • D-) Telipinu’nun Kayboluşu
    • Cevap E-) Ullikummi Şarkısı
  4. Sumerler hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? (2 kez soruldu)
    • A-) Sumerler, evrenin düzene sokulması ve insanın yaratılışını mitlerle anlatmıştır.
    • B-) Sumerlere göre evrende hayat ilk defa suda başlamıştır.
    • Cevap C-) Sumerlerde ölümsüzlüğün yalnızca insanlara ait olduğu görüşü hâkim olmuştur.
    • D-) Sumerler evrenin ve insanın yaratılışı konusunda çeşitli düşünceler üretmişlerdir.
    • E-) Sumerlere göre evreni oluşturan öğeler yer ve gökten ibarettir.
  5. “Kozmik ağaç” kültü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
    • A-) “Hayat ağacı” da denilmektedir.
    • B-) Yedi dalı olduğu ve bunların göğün katlarına ulaştığına inanılmıştır.
    • Cevap C-) Kozmik ağacın tepesinde iki aslan uyumaktadır.
    • D-) Yapraklarında insanların kaderi yazılı olduğu inanılmıştır.
    • E-) Ebedi canlılığın sembolü olmuştur.
  6. Aşağıdakilerden hangisinde Hurri kökenli masallar gösterilmiştir?
    • A-) Kumarbi - Ebedi Olan İnsan Ruhunun Yolculuğu
    • B-) Gılgamış - Anzili ve Zukki’nin Kayboluşu
    • C-) Ullikummi Şarkısı - Kamruşepa
    • Cevap D-) Zalpa Şehri Öyküsü - Appu ve İki Oğlu
    • E-) Gümüş’ün Şarkısı - Hannahanna’nın Kayboluşu
  7. Mitik dinlerle ilahi dinlerin temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Mitik inançlar eski, ilahi dinler yenidir.
    • Cevap B-) Mitik inançlar insan merkezli, ilahi dinler tanrı merkezlidir.
    • C-) Mitik inançlar tanrıların çeşitliliğini ilahi dinler ise ebediliklerini konu edinir.
    • D-) Farklı coğrafyalarda yayılmışlardır.
    • E-) Farklı ırklar arasında yayılmışlardır.
  8. Bir okçuluk yarışmasında altmış kral ve yetmiş kahramanı yenerek yiğitliğini kanıtlayan masal kahramanı kimdir?
    • Cevap A-) Gurparanzah
    • B-) Udubşarri
    • C-) Upelluri
    • D-) Gılgamış
    • E-) Şintalimeni
  9. İlahi dinlere göre Hristiyanlığın kitabı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Mezmurlar
    • Cevap B-) İncil
    • C-) Zebur
    • D-) Kur’an
    • E-) Tevrat
  10. Aşağıdakilerden hangisi “insanlara bir hayat tarzı sunan, onları belli bir dünya görüşü içinde toplayan, yaratıcıya isteyerek bağlanma, birtakım şeyleri duyma, onlara inanma ve onlara uygun iradi faaliyette bulunma olgusu” olarak tanımlanır?
    • A-) Efsane
    • B-) Destan
    • C-) Mit
    • D-) Kült
    • Cevap E-) Din
  11. Adı “Güzel yerin efendisi” anlamına gelen ve Gılgamış ile dostluk kuran Sumer tanrısı aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) İnanna
    • B-) Ereşkigal
    • Cevap C-) Enkidu
    • D-) İştar
    • E-) Dumuzi
  12. Aşağıdakilerden hangisi Anu ve Kumarbi’nin çocuğu, Fırtına Tanrısı ve Taşmişu’nun erkek kardeşidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Aştap
    • B-) Alalu
    • C-) Kaşku
    • Cevap D-) Aranzah
    • E-) Hepat
  13. Elamlıların bir Sumer şehrini yakıp yıkarak yağmalayıp kralını da esir almaları halk üzerinde derin bir etki yaratmış ve şairler de uzun ağıtlar yazmışlardır. Elamlıların ele geçirdiği şehir ve esir düşen kral aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Ur kralı İbbi-Sin
    • B-) Uruk kralı Lugalbanda
    • C-) Lagaş kralı Gudea
    • D-) Uruk kralı Enmerkar
    • E-) Ur kralı Amar-Sin
  14. Phryg ve Roma döneminde Kybele olarak anılan tanrıça kimdir?
    • A-) Ereş.Ki.Gal
    • B-) Hepat
    • Cevap C-) Kubaba
    • D-) Hannahanna
    • E-) İnara
  15. Homeros’a göre, krallık yetkisi hangi tanrıdan gelir?
    • A-) Uranos
    • B-) Kronos
    • Cevap C-) Zeus
    • D-) Poseidon
    • E-) Hades
  16. Yazarı belli olmayan eski çağlarda yaşanmış olayları konu alan sözlü destan türüne ne ad verilir? (2 kez soruldu)
    • Cevap A-) Doğal destanlar
    • B-) Gerçek destanlar
    • C-) Olağanüstü destanlar
    • D-) Ulusal destanlar
    • E-) Yapay destanlar
  17. Kahramanların saklandığı yerdir. Köroğlu destanında kahramanlık vurgusunun cereyan ettiği mekandır. Dede Korkut kitabında kahramanlar ile arasında öyle bir ilişki kurulmaktadır ki bir anlamda insanlara çare üreten manevi merkez durumundadır.
    Yukarıdaki paragrafta aşağıdaki kültlerden hangisi ile ilgili bilgi verilmiştir?
    • A-) Gök
    • B-) Orman
    • C-) Irmak
    • Cevap D-) Dağ
    • E-) Deniz
  18. “Bütün çeşitliliğine rağmen, dinler ortak özelliklere sahiptir.” Aşağıdakilerden hangisi bu ortak özellikler arasında yer almaz?
    • Cevap A-) Çok tanrılı olması
    • B-) İnanç
    • C-) Etki boyutunun olması
    • D-) Duygu
    • E-) İbadet
  19. Hatti kökenli İlluyanka efsanesinde “İlluyanka” nasıl bir varlıktır?
    • A-) Kuş/kartal
    • B-) Balık/yunus
    • Cevap C-) Yılan/ejderha
    • D-) Aslan
    • E-) Grifon
  20. Grek dünyasında Atlas’a benzeyen, yeraltında oturup omuzları üzerinde yeryüzü ile gökyüzünü taşıyan Hitit tanrısı kimdir?
    • Cevap A-) Upelluri
    • B-) Telipinu
    • C-) Ullikummi
    • D-) Lama
    • E-) Hepat
  21. Aşağıdakilerden hangisi Olympos’a çıkıp tanrılardan ateşi, ateşin yardımıyla yapılan araçları, dolayısıyla zanaatları çalarak, hayvanlardan korunması ve kendini donatması için insana verir?
    • A-) Atlas
    • B-) Epimetheus
    • C-) Achileus
    • D-) Odyseus
    • Cevap E-) Prometheus
  22. Mitlerin ilk ve önemli yazılı kaynakları olan İlyada ve Odysseia kime aittir?
    • A-) Hesiodos
    • B-) Pindaros
    • C-) Herodot
    • Cevap D-) Homeros
    • E-) Protagoras
  23. “İnsan zoon politikon’dur; yani siyasal-sosyal bir varlıktır. Yalnız yaşayan ya Tanrıdır, ya da hayvandır” sözleri aşağıdaki düşünürlerden hangisine aittir?
    • A-) Sokrates
    • B-) Thales
    • C-) Platon
    • Cevap D-) Aristo
    • E-) Demokritos
  24. Grek (Yunan) mitolojisinde bilgeliğin doruğunda olan ve hem tanrıların hem de insanların babası olan tanrı kimdir? (2 kez soruldu)
    • A-) Hermes
    • Cevap B-) Zeus
    • C-) Apollon
    • D-) Hades
    • E-) Kronos
  25. “Çin’in Lu eyaletinde, soylu bir ailede dünyaya gelmiştir… Çocukluğundan itibaren iyi bir eğitim almış, mabetlerin kütüphanelerinde ve daha sonraları da arşivlerde çalışmış, Çin tarihi ve geleneğine hakim bir kişi olmuştur. Yirmi yaşından itibaren ders vermeye başlamış, şöhreti kısa sürede yayılmıştır. O’nun bu başarısının temelinde yatan eskilerin hikmetini yeniden yorumlamak ve bunu öğretme çabası yatmaktadır.”
    Yukarıdaki paragrafta hakkında bilgi verilen kişi aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Tenrikyo
    • Cevap B-) Konfüçyüs
    • C-) Lao-Tzu
    • D-) Sidharta Gautama
    • E-) Amaterasu
  26. Hititlere Hurriller aracılığı ile geçmiş olan Ullikummi efsanesi hangi eskiçağ ulusu tarafından Yunan kültürüne girmiştir?
    • A-) Lidyalılar
    • B-) Mısırlılar
    • C-) Hattiler
    • D-) Urartular
    • Cevap E-) Fenikeliler
  27. Mitik dünya görüşünü konu alan aşağıdaki bilgi alanlarından hangisi yanlıştır?
    • A-) Physis: Doğa bilgisi
    • B-) Geo: Yer bilgisi
    • Cevap C-) Theos: Yıldız bilgisi
    • D-) Kozmos: Evren bilgisi
    • E-) Mythos: Mit bilgisi
  28. Dinin tanımını ‘İnsanlar üzerinde genel bir varlık nizamının kavramlarıyla formüle edilen ve bu kavramlar aracılığıyla gerçeğe son derece uygun motivasyonlar ve öğretilerle bağlantılı bir ruh halini örtüştüren, kapsamlı bir otorite hakimiyeti sağlayan semboller sistemidir’ şeklinde yapan kişi kimdir?
    • A-) Locke
    • B-) Hobbes
    • Cevap C-) Geertz
    • D-) Weber
    • E-) Durkheim
  29. “Şairlerin yaşadıkları şehirlerin düşman eline geçmesi, halkın esir edilmesi, sarayların ve tapınakların yağmalanması üzerine Sumer ________ ortaya çıkmıştır.”
    Yukarıdaki paragrafta boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
    • A-) Masalları
    • B-) Destanları
    • C-) Mitleri
    • Cevap D-) Ağıtları
    • E-) Tanrıları
  30. Grek (Yunan) mitolojisiinde Geniş omuzlu, uzun bukleli saçları omuzlarına kadar uzanan ve elinde üç dişli yaba (trident) ile betimlenen Olympos tanrısı aşağıdakilerden hangisidir? (2 kez soruldu)
    • A-) Hermes
    • B-) İapetos
    • C-) Ares
    • D-) Zeus
    • Cevap E-) Poseidon
  31. Arapça kökenli olan ________ kelimesi “yol, hüküm, benimsemek, kabul etmek, ikrar etmek” anlamlarına gelmektedir ve çoğu zaman inanç kelimesi yerine kullanılmıştır.
    Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar? (2 kez soruldu)
    • A-) Kült
    • B-) Mit
    • Cevap C-) Din
    • D-) Destan
    • E-) Efsane
  32. Dağ ve Tepe Kültü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
    • A-) Türk mitolojisinde dağlar, etrafında yaşayan insanların koruyucusudur.
    • B-) İslam öncesi Asya coğrafyasındaki dağlar kurbanların sunulduğu ve törenlerin yapıldığı yerler olmuştur.
    • C-) İslami kaynaklarda dağ çoğunlukla Hz. Muhammed’in Hira Dağı’na çıkışı ile bağlantılıdır.
    • Cevap D-) Anadolu’daki yaygın inanca göre dağ başında türbe veya yatır tarzı mekanlar inşa edilmemelidir.
    • E-) Paganist inanç sistemlerinde yüksek dağlar, tanrıların mekanı olarak kabul edilmiştir.
  33. Aşağıdaki tanrılardan hangisi sürekli olarak Olympos’ta yaşamaz?
    • A-) Apollon
    • B-) Poseidon
    • C-) Athena
    • D-) Dionysos
    • Cevap E-) Zeus
  34. “Türk kültüründe en çok karşılaşılan hayvandır. Türeyiş destanında ve diğer türeyişlerde hayvan ata olarak görünmektedir. Sembol hayvan olarak yeri geldiğinde hayvancılıkla geçinen Türk boylarının korkulu rüyasıdır. İslamiyet öncesi Türklerde yol gösterici, rehber, kurtuluşa erdiren gibi iyi rollerin sahibidir.”
    • A-) At
    • Cevap B-) Kurt
    • C-) Yılan
    • D-) Baykuş
    • E-) Kartal
  35. Güneş Tanrısı’nın çobanı olan Hatti kökenli tanrı hangisidir?
    • Cevap A-) Hapantaliia
    • B-) İmpaluri
    • C-) Hedammu
    • D-) İnara
    • E-) İlluianka
  36. Hindistan’da 16. yüzyılda ortaya çıkan, Hinduizm ile İslam inancının karşımı ile oluşmuş dine ne ad verilir? (2 kez soruldu)
    • A-) Nihongizm
    • B-) Taoizm
    • C-) Şintoizm
    • D-) Konfüçyanizm
    • Cevap E-) Sihizm
  37. Türk mitolojisinde ejder kavramı ile ilgilli aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
    • A-) Büyük yılan şeklinde, kanatlı, pençeli, ağzından ateşler çıkaran, gövdesi pullu bir yaratık olarak tanımlanır.
    • B-) Eski Türk inançlarında bolluk, bereket, refah, güç, kuvvet ve iyilik verici olarak ortaya çıkmıştır.
    • C-) Türk mitolojisinde ve destanlarda Yel Büke, Evren, Luu isimleriyle sıkça geçmektedir.
    • Cevap D-) İki dişi ejderin yeryüzünün sembolü olduğu ve yerdeki düzeni sağladığına inanılmıştır.
    • E-) Su kaynaklarını ve yağmur bulutlarını temsil eder.
  38. Yahudiliğin milli bir din halini almasında rol oynayan, İsrailoğullarının yok olmaları endişesiyle Yahudi anne ve babadan doğmuş olma şartını getirerek etnik kimliği öne çıkartan kişi kimdir?
    • A-) Hz. Süleyman
    • B-) Cirus
    • Cevap C-) Ezra
    • D-) Buhtunnasır
    • E-) Hz. Musa
  39. Homeros’a göre Zeus ile Dione’den doğma, güzellik ve aşk tanrıçası aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Athena
    • B-) Artemis
    • Cevap C-) Aphrodite
    • D-) Ares
    • E-) Hephaistos
  40. Yahudiliğin milli bir din halini almasında rol oynayan, Kudüs yakıldığı zaman Tevrat’ı yeniden bir araya getiren Yahudi anne ve babadan doğmuş olma şartını getirerek etnik kimliği öne çıkaran aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Hz. Yakub
    • B-) Sare
    • C-) Hz. İbrahim
    • Cevap D-) Ezra
    • E-) Levi
  41. MS 300 ile 750 arası dönemi kapsayan, Hint düşüncesi üzerine yazıların oluştuğu ve Hinduizmin yayılmaya başladığı döneme verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Puranalar
    • B-) Vedalar Dönemi
    • C-) Ortaçağ ve Sonrası Hinduizm
    • D-) Sutralar Dönemi
    • E-) Destanlar Dönemi
  42. Türk mitlerinde ve dualarında, Orhun yazıtlarında Gök Tengri’nin birlikte anılan bereket tanrısı hangisidir?
    • A-) Umay Ana
    • B-) Ülgen
    • Cevap C-) Yağız Yir
    • D-) Ayığ Han
    • E-) Kayra Han
  43. Cennette yaratıldığına inanılan, Tanrı kutunu içinde barındırdığı için Tanrı ağacı da denen ve Gök Tanrı’ya sunulan kurbanların asıldığı Türk mitolojisinin en önemli, kutlu ağacı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Çam
    • B-) Ardıç
    • C-) Servi-Sedir
    • Cevap D-) Kayın-Akağaç
    • E-) Elma
  44. ——-, diğer Sami halkları tarafından tapınım görmüş bir tanrıdır. Onun en büyük özelliği yaratıcı tanrı olarak görülmesidir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi tamamlar?
    • A-) Alalu
    • B-) Aştapi
    • C-) Teşup
    • Cevap D-) Enlil
    • E-) İmpaluri
  45. MÖ 6. yüzyılda, Hinduizm’den çıkan onlarca mezhep içerisinden teşkilatlanarak din şeklini almış, günümüzde Hindistanın Bihar eyaletinde yayılmış din aşağıdakilerden hangisidir?
    • Cevap A-) Cayinizm
    • B-) Svetambaras
    • C-) Tirthankara
    • D-) Mahavara
    • E-) Digambaras
  46. İşler ve Günler (Erga Kai Hemerai) adlı eser kime aittir? (2 kez soruldu)
    • A-) Herodot
    • B-) Eflatun
    • C-) Hesiodos
    • D-) Sophokles
    • Cevap E-) Homeros
  47. Tevrat’a göre Yahudilerin nesli İshak’tan itibaren ——- ile devam etmiştir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?
    • A-) Hz. İsmail
    • B-) Hz. Yusuf
    • C-) Hz. İbrahim
    • D-) Hz. Yunus
    • Cevap E-) Hz. Yakub
  48. Türk kültüründe yaygın görülen ve Umay Ana ruhunun zıddı bir role sahip olan, Al Karısı, Albis, Alvis gibi isimlerle de tanınan ruh aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Ay Han
    • Cevap B-) Albastı
    • C-) Ay-Ata
    • D-) Çolpan
    • E-) Zühal
  49. Fırtına Tanrısı Teşup’un, krallık tahtına oturmasının konu edildiği efsane hangisidir?
    • A-) Tanrıça İnara’nın Kayboluşu
    • Cevap B-) Ullikummi Şarkısı
    • C-) Gümüş’ün Şarkısı
    • D-) Hedammu Şarkısı
    • E-) Tanrı Lama’nın Şarkısı
  50. Aşağıdakilerden hangisi Rus bilim adamlarının “Şaman” ve “Şamanizm” dedikleri eski Türklerin inancıdır?
    • A-) Put ve Putperestlik
    • B-) Totem ve Ongun
    • C-) Din ve İnanç
    • Cevap D-) Kam ve Kamlık
    • E-) Gök ve Su
  51. Aşağıdakilerden hangisi Tanah’da Hz. Musa’ya verilen On Emir’den biri değildir?
    • Cevap A-) Pazar günü kutsal gündür. O gün ibadet edilecek
    • B-) Öldürmek yasak
    • C-) Çalmak yasak
    • D-) Ana ve babaya hürmet edilecek.
    • E-) Tanrı tektir. Başka ilahlar tanınmayacak.
  52. ‘Brahmanizm’in yaygın olan diğer adı nedir?
    • A-) Budizm
    • B-) Konfüçyanizm
    • C-) Cayinizm
    • Cevap D-) Hinduizm
    • E-) Taoizm
  53. Aşağıdakilerden hangisi Hitit efsaneleri içinde Hurri kökenli efsanelerden değildir?
    • A-) Kumarbi
    • Cevap B-) İlluyanka
    • C-) Gümüş’ün Şarkısı
    • D-) Hedammu Şarkısı
    • E-) Ullikummi Şarkısı
  54. Hinduizm hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
    • A-) Hinduizm’de sosyal tabakalaşmanın kazandığı bir dinsel yapı görülmektedir.
    • B-) Hinduizm’de Dharma denen bir kavram vardır.
    • C-) Hinduizmin tarihsel süreçteki ilk evresi Vedalar dönemi’dir.
    • Cevap D-) Yaşayan dinler içerisinde en yeni ve en az mensubu olan dindir.
    • E-) Hinduizm’de ibadet ferdidir.
  55. Türk mitolojisindeki ruhlar inancı hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
    • A-) İnsan ve hayvan ruhları bedenin ölümünden sonra yaşamaya devam eder
    • B-) Eski Türk mitolojisinde kişi öldüğünde ruhunun kuş olup uçtuğuna inanılmaktadır.
    • C-) Ruhların ölümsüz olduklarına inanılır.
    • D-) Türk mitolojisinde gözle görünmeyen ancak yaptıklarıyla algılanan ruhlar vardır.
    • Cevap E-) Türk mitolojisinde sadece iyi ve koruyucu ruhlar vardır.
  56. Yahudilerin Mısır’dan çıkışları anısına kutlanan, Mart-Nisan ayları içerisinde sekiz gün süren Yahudi bayramı hangisidir?
    • A-) Kurban Bayramı
    • B-) Uzvi Bayramı
    • C-) Şavuot Bayramı
    • Cevap D-) Fısıh Bayramı
    • E-) Sukkot Bayramı
  57. Aşağıdakilerden hangisi Hristiyanlıkta İsa’nın havarilerle yediği son akşam yemeğinin hatırasına yapılan törendir?
    • A-) Komünyon (Kuvvetlendirme)
    • Cevap B-) Evharistia (Komünyon)
    • C-) Son yağlama
    • D-) Tövbe
    • E-) Vaftiz
  58. Sumer/Babil Tufan mitinde ölümsüzlüğü aramaya başlayan Uruk kralı aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Enkidu
    • B-) Utnapiştim
    • C-) Urşanabi
    • D-) Lugalbanda
    • Cevap E-) Gılgamış
  59. Hinduizmde yöneticiler, prensler ve askerlerin oluşturduğu kast grubunun adı nedir?
    • A-) Vaisyalar
    • B-) Brahminler
    • C-) Sudralar
    • D-) Paryalar
    • Cevap E-) Kşatriyalar
  60. Mecusilik hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
    • A-) Mecusilik için batılı araştırmacılar Zerdüştilik demektedirler.
    • B-) Zerdüşt, bu dinin kurucusunun adıdır.
    • Cevap C-) Suriye ve çevresinde eski dönemlerde ortaya çıkmış ve yayılmış bir dindir.
    • D-) Mecusiliğin kutsal kitabı Gathalar ve Avesta’dır.
    • E-) Mecusi mabetlerine Ateşgede denir.
  61. Türk mitolojisinde cennette yaratıldığına inanılan ve Gök Tanrı’ya sunulan kurbanların asıldığı -Tanrı ağacı da denilen- ağaç hangisidir?
    • A-) Çınar
    • B-) Servi
    • Cevap C-) Kayın
    • D-) Çam
    • E-) Meşe
  62. Aşağıdakilerden hangisi Hint kökenli dinler grubundan değildir?
    • A-) Budizm
    • Cevap B-) Taoizm
    • C-) Sihizm
    • D-) Hinduizm
    • E-) Cayinizm
  63. Mezopotamya kozmogonisinde, yer, gök ve sulardan oluşan üçlü aşağıdakilerden hangisidir?
    • A-) Enlil-Ninlil-Anzu
    • B-) Enkidu-Ereşkigal-Dumuzi
    • C-) Sin-Şamaş-İştar
    • D-) Ninigirsu-Ningişzida-Ninşubur
    • Cevap E-) An-Enlil-Enki
  64. İliada ve Odessia destanları aşağıdakilerden hangisine aittir?
    • Cevap A-) Homeros
    • B-) Hesiodos
    • C-) Pindaros
    • D-) Herodot
    • E-) Apollonios